{"id":10315,"date":"2026-08-19T14:21:44","date_gmt":"2026-08-19T11:21:44","guid":{"rendered":"https:\/\/kolektifmucadele1.org\/?p=10315"},"modified":"2026-08-19T14:21:45","modified_gmt":"2026-08-19T11:21:45","slug":"sabahat-akkiraz-ve-alevilik-deyis-halkindir-irkcilik-yola-sigmaz-derya-ozcan","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/kolektifmucadele1.org\/index.php\/2026\/08\/19\/sabahat-akkiraz-ve-alevilik-deyis-halkindir-irkcilik-yola-sigmaz-derya-ozcan\/","title":{"rendered":"Sabahat Akkiraz ve Alevilik: Deyi\u015f Halk\u0131nd\u0131r, Irk\u00e7\u0131l\u0131k Yola S\u0131\u011fmaz\u2013 Derya \u00d6zcan"},"content":{"rendered":"\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\u015eah Hat\u00e2y\u00ee\u2019nin y\u00fczy\u0131llar \u00f6ncesinden s\u00f6yledi\u011fi \u015fu dizeler bug\u00fcn h\u00e2l\u00e2 \u00f6n\u00fcm\u00fczde duruyor:<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>\u201cUsul erk\u00e2n bilmez nadan elinden<br>Usul a\u011flar, erk\u00e2n a\u011flar, yol a\u011flar.<br>B\u00fclb\u00fcl\u00fcn figan\u0131 gonca g\u00fcl\u00fcnden<br>B\u00fclb\u00fcl a\u011flar, diken a\u011flar, g\u00fcl a\u011flar.\u201d<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Bu s\u00f6zler yaln\u0131zca ge\u00e7mi\u015ften kalan g\u00fczel dizeler de\u011fildir. Alevilikte yolun, erk\u00e2n\u0131n ve s\u00f6z s\u00f6ylemenin bir \u00f6l\u00e7\u00fcs\u00fc oldu\u011funu hat\u0131rlatan g\u00fc\u00e7l\u00fc bir uyar\u0131d\u0131r. \u00c7\u00fcnk\u00fc Alevilikte s\u00f6z s\u0131radan de\u011fildir; insan s\u00f6yledi\u011fi s\u00f6z\u00fcn sorumlulu\u011funu ta\u015f\u0131r. Ta\u015f\u0131nan kimlik ki\u015fiyi bu sorumluluktan kurtarmad\u0131\u011f\u0131 gibi, s\u00f6ylenen deyi\u015fler de insan\u0131 kendili\u011finden o deyi\u015flerin temsil etti\u011fi ahlak\u0131n sahibi yapmaz.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Son g\u00fcnlerde Hac\u0131bekta\u015f etkinlikleri \u00fczerinden Sabahat Akkiraz\u2019\u0131n yapt\u0131\u011f\u0131 a\u00e7\u0131klamalar ve kulland\u0131\u011f\u0131 siyasi dil etraf\u0131nda geli\u015fen tart\u0131\u015fmaya da tam olarak buradan bakmak gerekiyor. Mesele yaln\u0131zca bir sanat\u00e7\u0131yla, bir etkinlikle veya bir siyasi partiyle ilgili de\u011fildir. As\u0131l mesele, Alevili\u011fin insan sevgisini, e\u015fitli\u011fi ve halklar\u0131n karde\u015fli\u011fini anlatan deyi\u015flerini s\u00f6ylemekle ayr\u0131mc\u0131 ve \u0131rk\u00e7\u0131 \u00e7a\u011fr\u0131\u015f\u0131mlara a\u00e7\u0131k bir siyasi dilin yan yana gelip gelemeyece\u011fidir. Bizce gelemez.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>Alevilik Kimlikten \u00d6nce Bir Ahlak Meselesidir<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Bir insan\u0131n Alevi olmas\u0131, s\u00f6yledi\u011fi her s\u00f6z\u00fc kendili\u011finden Alevice yapmaz. Bir insan onlarca y\u0131l deyi\u015f s\u00f6ylemi\u015f, binlerce insan\u0131n kar\u015f\u0131s\u0131nda sahneye \u00e7\u0131km\u0131\u015f, Pir Sultan\u2019\u0131, Hat\u00e2y\u00ee\u2019yi, Kul Himmet\u2019i, Nesim\u00ee\u2019yi veya Viran\u00ee\u2019yi seslendirmi\u015f olabilir. Fakat b\u00fct\u00fcn bunlar ki\u015finin s\u00f6yledi\u011fi her s\u00f6z\u00fc Alevili\u011fin de\u011ferleriyle uyumlu hale getirmez.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\u00c7\u00fcnk\u00fc Alevilik yaln\u0131zca bir kimlik de\u011fildir; ayn\u0131 zamanda insan sevgisini, e\u015fitli\u011fi, mazlumdan yana olmay\u0131 ve insan\u0131 dili, etnik k\u00f6keni, inanc\u0131 ya da kimli\u011fi \u00fczerinden a\u015fa\u011f\u0131lamamay\u0131 esas alan bir ahlak iddias\u0131d\u0131r. \u201cYetmi\u015f iki millete bir nazarla bakmak\u201d yaln\u0131zca cemlerde tekrarlanacak g\u00fczel bir s\u00f6z de\u011fil, g\u00fcndelik hayatta ve siyasal tutumda da kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131 olmas\u0131 gereken temel bir anlay\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Bir taraftan insan sevgisini anlatan deyi\u015fleri s\u00f6yleyip di\u011fer taraftan halklar\u0131 kimlikleri \u00fczerinden kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya getiren, ayr\u0131mc\u0131 \u00e7a\u011fr\u0131\u015f\u0131mlara a\u00e7\u0131k bir dil kullan\u0131l\u0131yorsa burada ciddi bir \u00e7eli\u015fki vard\u0131r. Kullan\u0131lan s\u00f6z\u00fcn kimden geldi\u011finden \u00e7ok ne \u00fcretti\u011fine bakmak gerekir. Bir s\u00f6z \u00f6nyarg\u0131y\u0131 b\u00fcy\u00fct\u00fcyor, bir halk\u0131 veya kimli\u011fi hedef haline getiriyor, toplumlar aras\u0131ndaki d\u00fc\u015fmanl\u0131\u011f\u0131 besliyor ya da \u0131rk\u00e7\u0131 \u00e7evrelerin kulland\u0131\u011f\u0131 siyasi dile alan a\u00e7\u0131yorsa, as\u0131l sorgulanmas\u0131 gereken budur.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>Irk\u00e7\u0131l\u0131kla Alevilik Yan Yana Gelemez<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Burada a\u00e7\u0131k olmak gerekiyor: Alevilik ile \u0131rk\u00e7\u0131l\u0131k, kafatas\u00e7\u0131 bir zihniyet veya bir halk\u0131 etnik kimli\u011fi \u00fczerinden a\u015fa\u011f\u0131layan ve \u00f6tekile\u015ftiren bir anlay\u0131\u015f yan yana gelemez. Bu nedenle Alevi deyi\u015flerini seslendiren bir sanat\u00e7\u0131n\u0131n \u0131rk\u00e7\u0131 ve ayr\u0131mc\u0131 s\u00f6ylemlerle an\u0131lan siyasi \u00e7evrelerle yan yana g\u00f6r\u00fcnmesi veya b\u00f6ylesi anlay\u0131\u015flarla aras\u0131na a\u00e7\u0131k bir mesafe koymamas\u0131 do\u011fal olarak sorgulan\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Bu sorgulama sanat d\u00fc\u015fmanl\u0131\u011f\u0131 veya ki\u015fisel husumet de\u011fildir; de\u011ferler aras\u0131ndaki tutarl\u0131l\u0131\u011f\u0131 sorgulamakt\u0131r. Sabahat Akkiraz\u2019a y\u00f6nelik ele\u015ftirinin esas noktalar\u0131ndan biri de burada ortaya \u00e7\u0131k\u0131yor. E\u011fer bir sanat\u00e7\u0131 insanlar\u0131 kimlikleri \u00fczerinden ayr\u0131\u015ft\u0131ran siyasi s\u00f6ylemlerle yan yana duruyorsa, toplumun kendisine \u201cAlevili\u011fin insan sevgisini anlatan deyi\u015fleri s\u00f6ylemekle bu siyasi tutum nas\u0131l ba\u011fda\u015ft\u0131r\u0131labilir?\u201d sorusunu y\u00f6neltmesi son derece me\u015frudur.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Bir insan\u0131n sanat\u00e7\u0131 olmas\u0131 onu siyasi ve ahlaki sorumluluktan muaf tutmaz. Tam tersine, sanat\u00e7\u0131n\u0131n s\u00f6z\u00fc milyonlara ula\u015fabildi\u011fi i\u00e7in sorumlulu\u011fu daha b\u00fcy\u00fckt\u00fcr. Ayd\u0131n olmak yaln\u0131zca g\u00fczel s\u00f6z s\u00f6ylemek, sanat\u00e7\u0131 olmak yaln\u0131zca sahneye \u00e7\u0131kmak de\u011fildir; sanat\u0131n arkas\u0131ndaki insanl\u0131k de\u011ferlerini de savunabilmektir.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>Deyi\u015f S\u00f6ylemek Alevi Ahlak\u0131n\u0131 Ta\u015f\u0131mak Anlam\u0131na Gelmez<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Alevi deyi\u015fleri s\u0131radan t\u00fcrk\u00fcler de\u011fildir. Bu eserlerin arkas\u0131nda y\u00fczy\u0131llar\u0131n ac\u0131s\u0131, katliamlar, s\u00fcrg\u00fcnler, direni\u015f, e\u015fitlik aray\u0131\u015f\u0131, insan\u0131n insana kullu\u011funa kar\u015f\u0131 \u00e7\u0131k\u0131\u015f ve zulme boyun e\u011fmeme vard\u0131r. Bu nedenle Pir Sultan\u2019\u0131n s\u00f6z\u00fcn\u00fc s\u00f6ylemek yaln\u0131zca bir melodiyi seslendirmek, Hat\u00e2y\u00ee\u2019nin nefesini s\u00f6ylemek yaln\u0131zca birka\u00e7 dizeyi ezberlemek de\u011fildir; o s\u00f6zlerin hangi tarihsel ve ahlaki d\u00fcnyadan geldi\u011fini de anlamak gerekir.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Bir taraftan \u201cYetmi\u015f iki millete bir nazarla bak\u201d anlay\u0131\u015f\u0131n\u0131n k\u00fclt\u00fcr\u00fcnden gelen eserleri seslendirip di\u011fer taraftan insanlar\u0131 etnik kimlikleri \u00fczerinden ayr\u0131\u015ft\u0131ran siyasi tutumlara yak\u0131n durmak b\u00fcy\u00fck bir \u00e7eli\u015fkidir. Deyi\u015f s\u00f6ylemek kolayd\u0131r; deyi\u015fin ta\u015f\u0131d\u0131\u011f\u0131 ahlak\u0131 ya\u015famak zordur. Alevilik tam da burada s\u0131nan\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>Deyi\u015fler Kimsenin \u00d6zel M\u00fclk\u00fc De\u011fildir<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Tart\u0131\u015fman\u0131n bir di\u011fer \u00f6nemli taraf\u0131 da \u201cbenim deyi\u015flerim\u201d \u015feklindeki sahiplenici anlay\u0131\u015ft\u0131r. Burada da son derece a\u00e7\u0131k olmak gerekir: Alevi deyi\u015fleri hi\u00e7 kimsenin ki\u015fisel m\u00fclk\u00fc de\u011fildir. Pir Sultan\u2019\u0131n, Hat\u00e2y\u00ee\u2019nin, Kul Himmet\u2019in ve y\u00fczy\u0131llard\u0131r cemlerde, meydanlarda, k\u00f6ylerde, evlerde, s\u00fcrg\u00fcnlerde ve gurbetlerde s\u00f6ylenen yol deyi\u015flerinin hi\u00e7biri bir sanat\u00e7\u0131n\u0131n \u00f6zel mal\u0131 de\u011fildir. Bunlar halk\u0131n ortak belle\u011fi ve yolun ortak miras\u0131d\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Bir sanat\u00e7\u0131 bu deyi\u015fleri seslendirebilir, kendi yorumunu katabilir, onlar\u0131 yeni ku\u015faklara ula\u015ft\u0131rabilir ve baz\u0131 eserlerin yayg\u0131nla\u015fmas\u0131na b\u00fcy\u00fck katk\u0131 sunabilir. B\u00fct\u00fcn bunlar de\u011ferlidir; ancak hi\u00e7biri sanat\u00e7\u0131y\u0131 o deyi\u015fin sahibi yapmaz. Sanat\u00e7\u0131 deyi\u015fin sahibi de\u011fil, olsa olsa ge\u00e7ici bir ta\u015f\u0131y\u0131c\u0131s\u0131d\u0131r. \u00c7\u00fcnk\u00fc o deyi\u015f sanat\u00e7\u0131dan \u00f6nce vard\u0131 ve sanat\u00e7\u0131dan sonra da ya\u015famaya devam edecektir.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Bu nedenle \u201cbenim deyi\u015flerim herkese nasip olmaz\u201d t\u00fcr\u00fcnden ifadeler yaln\u0131zca kibirli bir yakla\u015f\u0131m\u0131 de\u011fil, Alevi k\u00fclt\u00fcr\u00fcn\u00fcn kolektif karakterini kavrayamayan bir anlay\u0131\u015f\u0131 da g\u00f6sterir. Deyi\u015fi s\u00f6ylemek ba\u015fka, deyi\u015fin sahibi oldu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcnmek ba\u015fka \u015feydir. Bir halk\u0131n ve inanc\u0131n ortak k\u00fclt\u00fcrel miras\u0131 \u00fczerinde \u201cbenim\u201d diyerek m\u00fclkiyet kurmaya \u00e7al\u0131\u015fmak kabul edilebilir de\u011fildir. Bu noktada mesele yaln\u0131zca sanat\u00e7\u0131 egosu olmaktan \u00e7\u0131kar, Alevi k\u00fclt\u00fcr\u00fcn\u00fcn ne oldu\u011funa ili\u015fkin temel bir anlay\u0131\u015f problemine d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcr.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>Sanat\u00e7\u0131n\u0131n G\u00f6revi Halk\u0131n Miras\u0131n\u0131 Sahiplenmek De\u011fil Ta\u015f\u0131makt\u0131r<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Halk sanat\u00e7\u0131s\u0131 dedi\u011fimiz insan, halktan ald\u0131\u011f\u0131n\u0131 yeniden halka ula\u015ft\u0131r\u0131r. Deyi\u015fi kendisi yaratmad\u0131\u011f\u0131 halde yorumluyorsa, o s\u00f6z\u00fcn sahibi de\u011fil emanet\u00e7isidir. Bu nedenle bir sanat\u00e7\u0131ya d\u00fc\u015fen \u201cBu benimdir\u201d demek de\u011fil, \u201cBu miras\u0131 benden sonraki ku\u015faklara nas\u0131l do\u011fru aktar\u0131r\u0131m?\u201d diye d\u00fc\u015f\u00fcnmektir.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Ger\u00e7ek sanat\u00e7\u0131 tavr\u0131 budur. \u00c7\u00fcnk\u00fc halk k\u00fclt\u00fcr\u00fc bireysel m\u00fclkiyet mant\u0131\u011f\u0131yla ya\u015fayamaz; Alevi k\u00fclt\u00fcr\u00fc ise \u00f6zellikle ya\u015fayamaz. Onun temelinde ortak haf\u0131za, cem, muhabbet, payla\u015f\u0131m, r\u0131zal\u0131k ve kolektif \u00fcretim vard\u0131r. Bir insan b\u00fct\u00fcn bunlar\u0131n \u00fczerine \u00e7\u0131k\u0131p halk\u0131n ortak belle\u011finde ya\u015fayan deyi\u015fleri kendisine aitmi\u015f gibi sunuyorsa, orada ciddi bir sorun vard\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>Sanat\u00e7\u0131l\u0131k Ele\u015ftiriden Muafiyet Sa\u011flamaz<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Bir ba\u015fka yanl\u0131\u015f anlay\u0131\u015f da y\u0131llarca sanat yapm\u0131\u015f olman\u0131n ki\u015fiye dokunulmazl\u0131k kazand\u0131rd\u0131\u011f\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcncesidir. Bir insan elli y\u0131l sanat yapm\u0131\u015f, \u00e7ok de\u011ferli eserler seslendirmi\u015f veya Alevi m\u00fczi\u011finin tan\u0131nmas\u0131na \u00f6nemli katk\u0131lar sunmu\u015f olabilir. Bunlar\u0131n hi\u00e7biri onun bug\u00fcn s\u00f6yledi\u011fi yanl\u0131\u015f bir s\u00f6z\u00fc ele\u015ftirmemizi engellemez.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Ge\u00e7mi\u015fte yap\u0131lan do\u011fru i\u015fler bug\u00fcnk\u00fc yanl\u0131\u015flar\u0131n \u00fczerini \u00f6rtmez. Sanat\u00e7\u0131l\u0131k, Alevi olmak veya toplum taraf\u0131ndan sevilmek ele\u015ftiriden muafiyet sa\u011flamaz. Tam tersine, toplumda daha g\u00f6r\u00fcn\u00fcr olan insanlar\u0131n s\u00f6zlerinin etkisi daha b\u00fcy\u00fck oldu\u011fu i\u00e7in sorumluluklar\u0131 da daha b\u00fcy\u00fckt\u00fcr.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>M\u00fczikal Gelenek de Bir Sorumluluktur<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Alevi deyi\u015fleri yaln\u0131zca i\u00e7erikleri bak\u0131m\u0131ndan de\u011fil, m\u00fczikal yap\u0131lar\u0131 a\u00e7\u0131s\u0131ndan da \u00f6zel bir gelenektir. Her deyi\u015fin kendi y\u00fcr\u00fcy\u00fc\u015f\u00fc, usul\u00fc, ritmi, nefesi ve melodik \u00f6rg\u00fcs\u00fc vard\u0131r. Bir deyi\u015fi do\u011fru aktarmak yaln\u0131zca g\u00fc\u00e7l\u00fc bir sese sahip olmakla m\u00fcmk\u00fcn de\u011fildir; usul\u00fc, ritmi, eserin k\u00fclt\u00fcrel ba\u011flam\u0131n\u0131 ve m\u00fczikal yap\u0131s\u0131n\u0131 bilmek gerekir.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Yorum \u00f6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc elbette vard\u0131r ve sanat\u00e7\u0131 her eseri ayn\u0131 bi\u00e7imde s\u00f6ylemek zorunda de\u011fildir. Ancak yorum yapmak ba\u015fka, eserin temel m\u00fczikal yap\u0131s\u0131n\u0131 bilmemek ba\u015fka \u015feydir. Alevi m\u00fczi\u011fi konusunda onlarca y\u0131l boyunca sahnede bulunan herkesin bu gelene\u011fe kar\u015f\u0131 ayr\u0131ca bir \u00f6zen g\u00f6stermesi beklenir. \u00c7\u00fcnk\u00fc burada sanat\u00e7\u0131 yaln\u0131zca kendisini de\u011fil, y\u00fczlerce y\u0131ll\u0131k bir k\u00fclt\u00fcrel miras\u0131 da ta\u015f\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>\u201cEline, Beline, Diline Sahip Ol\u201d S\u00f6z\u00fcn\u00fc \u00d6nce Kendimize S\u00f6ylemeliyiz<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Alevilikte en \u00e7ok tekrarlanan s\u00f6zlerden biri \u201cEline, beline, diline sahip ol\u201d s\u00f6z\u00fcd\u00fcr. Bu s\u00f6z\u00fcn \u00f6zellikle \u201cdiline sahip ol\u201d k\u0131sm\u0131n\u0131 yaln\u0131zca ba\u015fkalar\u0131na \u00f6\u011f\u00fct olarak s\u00f6ylemek yetmez; \u00f6nce kendimize s\u00f6ylemeliyiz. \u00c7\u00fcnk\u00fc dil yaralayabilir, b\u00f6lebilir ve d\u00fc\u015fmanla\u015ft\u0131rabilir; ama ayn\u0131 dil bar\u0131\u015ft\u0131rabilir, birle\u015ftirebilir ve karde\u015fli\u011fi b\u00fcy\u00fctebilir.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Bu nedenle bir sanat\u00e7\u0131n\u0131n a\u011fz\u0131ndan \u00e7\u0131kan s\u00f6z de eserleri kadar \u00f6nemlidir. Sahnede insan sevgisini s\u00f6yleyip sahne d\u0131\u015f\u0131nda ayr\u0131mc\u0131 \u00e7a\u011fr\u0131\u015f\u0131mlara a\u00e7\u0131k bir dil kullanmak, cemde karde\u015flikten bahsedip siyasette halklar\u0131 birbirine kar\u015f\u0131 konumland\u0131rmak a\u00e7\u0131k bir tutars\u0131zl\u0131kt\u0131r. Alevilik bu tutars\u0131zl\u0131\u011f\u0131 sorgulamay\u0131 gerektirir.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>Alevi Kurumlar\u0131 da Sorumluluk Almal\u0131d\u0131r<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Mesele yaln\u0131zca sanat\u00e7\u0131lar\u0131n bireysel tutumuna b\u0131rak\u0131lamaz. Alevi kurumlar\u0131n\u0131n da sorumlulu\u011fu vard\u0131r. Bu kurumlar yaln\u0131zca konser, panel veya festival d\u00fczenleyen organizasyon yap\u0131lar\u0131 de\u011fil, ayn\u0131 zamanda belirli de\u011ferleri temsil ettiklerini s\u00f6yleyen toplumsal yap\u0131lard\u0131r. Bu nedenle \u0131rk\u00e7\u0131, ayr\u0131mc\u0131 ve halklar\u0131 birbirine kar\u015f\u0131 k\u0131\u015fk\u0131rtan s\u00f6ylemler kar\u015f\u0131s\u0131nda tutum almalar\u0131 gerekir.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Bu tutum hakaret veya tehdit bi\u00e7iminde de\u011fil; ele\u015ftiri, mesafe koyma ve demokratik tercih hakk\u0131 \u00fczerinden ortaya konabilir. Kurumlar kimi etkinliklerine \u00e7a\u011f\u0131raca\u011f\u0131na karar verebilir, insanlar bir sanat\u00e7\u0131n\u0131n konserine kat\u0131lmamay\u0131 veya eserlerini dinlememeyi tercih edebilir. Bunlar\u0131n tamam\u0131 demokratik protesto y\u00f6ntemleridir. Hi\u00e7 kimse toplumun ortak k\u00fclt\u00fcrel alan\u0131nda s\u0131n\u0131rs\u0131z bir hakka sahip de\u011fildir; toplum da kimi dinleyip dinlemeyece\u011fine ve kimi kendi kurumlar\u0131n\u0131n sahnesinde g\u00f6rmek istedi\u011fine karar verme hakk\u0131na sahiptir.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>Sorun Bir \u0130simden Daha B\u00fcy\u00fck<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Bu tart\u0131\u015fmay\u0131 yaln\u0131zca Sabahat Akkiraz \u00fczerinden y\u00fcr\u00fctmek de eksik olur. \u00c7\u00fcnk\u00fc mesele bir ki\u015fiden b\u00fcy\u00fckt\u00fcr. Esas tart\u0131\u015f\u0131lmas\u0131 gereken, bir insan\u0131n Alevi deyi\u015fleri s\u00f6yledi\u011fi i\u00e7in otomatik olarak Alevili\u011fin temsilcisi kabul edilip edilemeyece\u011fi, ge\u00e7mi\u015fte \u00f6nemli eserler seslendiren bir sanat\u00e7\u0131n\u0131n bug\u00fcn s\u00f6yledi\u011fi her s\u00f6z\u00fcn ele\u015ftiriden muaf olup olmad\u0131\u011f\u0131 ve halk\u0131n ortak miras\u0131n\u0131 y\u0131llarca seslendirmi\u015f olman\u0131n o miras \u00fczerinde ki\u015fisel bir sahiplik hakk\u0131 yarat\u0131p yaratmad\u0131\u011f\u0131d\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">B\u00fct\u00fcn bu sorular\u0131n yan\u0131t\u0131 a\u00e7\u0131kt\u0131r: Hay\u0131r. Bir sanat\u00e7\u0131n\u0131n Alevili\u011fin insan sevgisini anlatan deyi\u015flerini seslendirirken ayr\u0131mc\u0131 ve \u0131rk\u00e7\u0131 \u00e7a\u011fr\u0131\u015f\u0131mlara a\u00e7\u0131k siyasi tutumlarla yan yana durmas\u0131 da sorgulanmal\u0131d\u0131r. \u0130\u015fte b\u00fct\u00fcn mesele budur.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>Yolun \u00d6l\u00e7\u00fcs\u00fc Repertuvar De\u011fil Ahlakt\u0131r<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Alevilikte esas \u00f6l\u00e7\u00fc ka\u00e7 deyi\u015f bildi\u011fin, ka\u00e7 konser verdi\u011fin, ka\u00e7 alb\u00fcm \u00e7\u0131kard\u0131\u011f\u0131n veya ka\u00e7 y\u0131ld\u0131r sahnede oldu\u011fun de\u011fildir. Esas \u00f6l\u00e7\u00fc, s\u00f6yledi\u011fin s\u00f6zle ya\u015fad\u0131\u011f\u0131n hayat aras\u0131ndaki mesafedir.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Pir Sultan\u2019\u0131 s\u00f6ylemek kolayd\u0131r; Pir Sultan\u2019\u0131n zul\u00fcm kar\u015f\u0131s\u0131ndaki duru\u015funu anlamak zordur. Hat\u00e2y\u00ee\u2019yi s\u00f6ylemek kolayd\u0131r; Hat\u00e2y\u00ee\u2019nin s\u00f6z\u00fcndeki insanl\u0131k anlay\u0131\u015f\u0131n\u0131 ta\u015f\u0131mak zordur. \u201cYetmi\u015f iki millete bir nazarla bak\u201d demek kolayd\u0131r; ger\u00e7ekten b\u00fct\u00fcn insanlara e\u015fit bakmak zordur. Yol tam da burada ba\u015flar.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Alevilik yaln\u0131zca g\u00fczel deyi\u015fler s\u00f6ylemek de\u011fildir. Alevilik, o deyi\u015flerin kar\u015f\u0131s\u0131nda mahcup olmayacak bir hayat ya\u015famaya \u00e7al\u0131\u015fmakt\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>Sonu\u00e7: Deyi\u015f Halk\u0131nd\u0131r, Yol \u0130nsanl\u0131\u011f\u0131nd\u0131r<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Bug\u00fcn yap\u0131lmas\u0131 gereken ki\u015fileri kutsamak veya ki\u015fisel d\u00fc\u015fmanl\u0131k \u00fcretmek de\u011fil, de\u011ferleri savunmakt\u0131r. Alevilik insan sevgisiyse \u0131rk\u00e7\u0131l\u0131\u011f\u0131n, e\u015fitlikse halklar\u0131 birbirinden \u00fcst\u00fcn g\u00f6ren anlay\u0131\u015flar\u0131n, mazlumdan yana olmaksa insanlar\u0131 kimlikleri nedeniyle hedef haline getiren siyasi dilin kar\u015f\u0131s\u0131nda durmak gerekir. Alevi deyi\u015fleri halk\u0131n ortak miras\u0131ysa, hi\u00e7 kimsenin onlar\u0131 ki\u015fisel m\u00fclk\u00fc gibi sunmas\u0131na da sessiz kal\u0131nmamal\u0131d\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Sabahat Akkiraz veya ba\u015fka herhangi bir sanat\u00e7\u0131 a\u00e7\u0131s\u0131ndan \u00f6l\u00e7\u00fc ayn\u0131 olmal\u0131d\u0131r. Kimsenin ge\u00e7mi\u015fte yapt\u0131\u011f\u0131 sanat bug\u00fcnk\u00fc s\u00f6zlerine dokunulmazl\u0131k sa\u011flamaz; kimsenin Alevi kimli\u011fi s\u00f6yledi\u011fi her s\u00f6z\u00fc Alevice yapmaz; kimsenin bir deyi\u015fi y\u0131llarca s\u00f6ylemi\u015f olmas\u0131 o deyi\u015fi onun mal\u0131 haline getirmez. Hi\u00e7 kimsenin halk\u0131n ortak miras\u0131 \u00fczerinden kendisine ayr\u0131cal\u0131kl\u0131 bir makam kurma hakk\u0131 yoktur.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Sanat\u00e7\u0131 ge\u00e7icidir, halk kal\u0131c\u0131d\u0131r. Sanat\u00e7\u0131 yorumcudur, deyi\u015f halk\u0131nd\u0131r. Yol ise herhangi bir ki\u015finin egosundan \u00e7ok daha b\u00fcy\u00fckt\u00fcr.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\u015eah Hat\u00e2y\u00ee\u2019nin uyar\u0131s\u0131n\u0131 bir kez daha hat\u0131rlayal\u0131m:<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>\u201cUsul erk\u00e2n bilmez nadan elinden<br>Usul a\u011flar, erk\u00e2n a\u011flar, yol a\u011flar.\u201d<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Usul bilinmezse usul a\u011flar, erk\u00e2n unutulursa erk\u00e2n a\u011flar, insan sevgisinin yerine ayr\u0131mc\u0131l\u0131k konulursa yol a\u011flar. Halk\u0131n ortak miras\u0131 ki\u015fisel m\u00fclk gibi g\u00f6r\u00fcl\u00fcrse deyi\u015f a\u011flar.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Bu nedenle bug\u00fcn s\u00f6ylenmesi gereken s\u00f6z a\u00e7\u0131kt\u0131r: <strong>Deyi\u015f s\u00f6ylemek insan\u0131 yolun sahibi yapmaz; deyi\u015fi s\u00f6yleyen, o s\u00f6z\u00fcn ancak ta\u015f\u0131y\u0131c\u0131s\u0131d\u0131r. As\u0131l mesele, ta\u015f\u0131d\u0131\u011f\u0131n s\u00f6z\u00fcn ahlak\u0131na lay\u0131k olabilmektir. Alevili\u011fin insan sevgisini ta\u015f\u0131yan deyi\u015flerle \u0131rk\u00e7\u0131, ayr\u0131mc\u0131 ve kafatas\u00e7\u0131 bir zihniyet hi\u00e7bir zaman yan yana gelemez. Deyi\u015fler kimsenin de\u011fildir; deyi\u015fler halk\u0131nd\u0131r, yol insan\u0131nd\u0131r ve insan her \u015feyden \u00f6nce insand\u0131r.<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u015eah Hat\u00e2y\u00ee\u2019nin y\u00fczy\u0131llar \u00f6ncesinden s\u00f6yledi\u011fi \u015fu dizeler&#46;&#46;&#46;<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":10316,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[7,29],"tags":[],"manset":[],"bilesen":[],"class_list":["post-10315","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-makaleler","category-manset"],"amp_enabled":true,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/kolektifmucadele1.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/10315","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/kolektifmucadele1.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/kolektifmucadele1.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kolektifmucadele1.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kolektifmucadele1.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=10315"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/kolektifmucadele1.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/10315\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":10317,"href":"https:\/\/kolektifmucadele1.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/10315\/revisions\/10317"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kolektifmucadele1.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/10316"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/kolektifmucadele1.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=10315"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/kolektifmucadele1.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=10315"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/kolektifmucadele1.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=10315"},{"taxonomy":"manset","embeddable":true,"href":"https:\/\/kolektifmucadele1.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/manset?post=10315"},{"taxonomy":"bilesen","embeddable":true,"href":"https:\/\/kolektifmucadele1.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/bilesen?post=10315"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}