{"id":11021,"date":"2026-11-06T12:31:24","date_gmt":"2026-11-06T09:31:24","guid":{"rendered":"https:\/\/kolektifmucadele1.org\/?p=11021"},"modified":"2026-11-06T12:31:24","modified_gmt":"2026-11-06T09:31:24","slug":"adliyede-hesaplasma-tiyatrosu-sarayda-rant-duzeni-oyuncular-degisiyor-halk-kaybetmeye-devam-ediyor-editor","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/kolektifmucadele1.org\/index.php\/2026\/11\/06\/adliyede-hesaplasma-tiyatrosu-sarayda-rant-duzeni-oyuncular-degisiyor-halk-kaybetmeye-devam-ediyor-editor\/","title":{"rendered":"Adliyede Hesapla\u015fma Tiyatrosu, Saray&#8217;da Rant D\u00fczeni: Oyuncular De\u011fi\u015fiyor, Halk Kaybetmeye Devam Ediyor &#8211; Edit\u00f6r"},"content":{"rendered":"\n<p class=\"wp-block-paragraph\">AKP&#8217;li eski Bakan Fatma Bet\u00fcl Sayan Kaya&#8217;n\u0131n fon soru\u015fturmas\u0131 kapsam\u0131nda adliyeye \u00e7a\u011fr\u0131lmas\u0131 ve ard\u0131ndan tutuklanmas\u0131, iktidar \u00e7evresindeki rant ili\u015fkilerini yeniden g\u00fcndeme ta\u015f\u0131d\u0131. Anadolu Ajans\u0131&#8217;n\u0131n servis etti\u011fi adliye g\u00f6r\u00fcnt\u00fcleri ise kamuoyuna g\u00fc\u00e7l\u00fc bir mesaj vermeye hizmet ediyor: Devlet hesap soruyor, yolsuzluklar\u0131n \u00fczerine gidiliyor, kimseye ayr\u0131cal\u0131k tan\u0131nm\u0131yor!<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Peki ger\u00e7ekten \u00f6yle mi? Yoksa ya\u015fananlar, halk\u0131n giderek b\u00fcy\u00fcyen \u00f6fkesini yat\u0131\u015ft\u0131rmaya y\u00f6nelik bir hesapla\u015fma g\u00f6sterisinin par\u00e7as\u0131 m\u0131?<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Mesele yaln\u0131zca bir eski bakan\u0131n adliyeye g\u00f6t\u00fcr\u00fclmesi, ifadesinin al\u0131nmas\u0131 ya da tutuklanmas\u0131 de\u011fildir. As\u0131l mesele, y\u0131llard\u0131r siyasi iktidar\u0131n \u00e7evresinde \u015fekillenen sermaye ili\u015fkilerinin, ayr\u0131cal\u0131klar\u0131n ve rant payla\u015f\u0131m\u0131n\u0131n nas\u0131l i\u015fledi\u011fidir. Birka\u00e7 ki\u015finin yarg\u0131 \u00f6n\u00fcne \u00e7\u0131kar\u0131lmas\u0131, bu ili\u015fkileri yaratan ve besleyen d\u00fczenin ortadan kald\u0131r\u0131ld\u0131\u011f\u0131 anlam\u0131na gelmez.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Kaya&#8217;n\u0131n ikinci kez ifadeye \u00e7a\u011fr\u0131lmas\u0131 ve adliyeye geli\u015finin g\u00f6r\u00fcnt\u00fclenmesi, kamuoyunda hesap soruldu\u011fu alg\u0131s\u0131n\u0131 g\u00fc\u00e7lendirdi. Ancak bu g\u00f6r\u00fcnt\u00fclerin \u00f6zellikle toplumsal tepkileri azaltmak amac\u0131yla planland\u0131\u011f\u0131 kan\u0131tlanm\u0131\u015f de\u011fildir. Buna ra\u011fmen iktidar\u0131n b\u00f6yle bir s\u00fcreci siyasal me\u015fruiyet \u00fcretmek i\u00e7in kullan\u0131p kullanmad\u0131\u011f\u0131, \u00fczerinde durulmas\u0131 gereken temel sorudur.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\u00c7\u00fcnk\u00fc T\u00fcrkiye&#8217;de yolsuzluk iddialar\u0131, siyasal iktidar ile sermaye aras\u0131ndaki ili\u015fkilerden ba\u011f\u0131ms\u0131z ele al\u0131namaz. Kamu kaynaklar\u0131n\u0131n da\u011f\u0131t\u0131m\u0131ndan ekonomik ayr\u0131cal\u0131klara, denetim kurumlar\u0131n\u0131n i\u015fleyi\u015finden siyasi n\u00fcfuzun sa\u011flad\u0131\u011f\u0131 olanaklara kadar b\u00fct\u00fcn mekanizmalar sorgulanmadan ger\u00e7ek bir hesapla\u015fmadan s\u00f6z edilemez.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Kemal Tahir&#8217;in roman\u0131ndan hat\u0131rlanan o \u00e7arp\u0131c\u0131 s\u00f6z, bug\u00fcnk\u00fc tabloyu anlatan g\u00fc\u00e7l\u00fc bir benzetmedir: <strong>&#8220;Kurtlukta d\u00fc\u015feni yemek kanundur.&#8221;<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">D\u00fcn iktidar\u0131n g\u00fc\u00e7l\u00fc isimleri aras\u0131nda bulunanlar\u0131n bug\u00fcn g\u00f6zden \u00e7\u0131kar\u0131lmas\u0131, d\u00fczenin de\u011fi\u015fti\u011fini g\u00f6stermez. Siyasi koruma ortadan kalkt\u0131\u011f\u0131nda baz\u0131 isimler yaln\u0131zla\u015f\u0131r, baz\u0131 ili\u015fkiler a\u00e7\u0131\u011fa \u00e7\u0131kar, baz\u0131 ki\u015filer yarg\u0131 \u00f6n\u00fcne g\u00f6t\u00fcr\u00fcl\u00fcr. Fakat as\u0131l sorun, onlar\u0131 o konuma ta\u015f\u0131yan ve y\u0131llarca ayr\u0131cal\u0131kl\u0131 ili\u015fkilerin i\u00e7inde tutan mekanizmalar\u0131n varl\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00fcrd\u00fcrmesidir.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Bug\u00fcn birilerinin siyasi g\u00fcc\u00fcn\u00fc kaybetmesi, d\u00fcn hangi ili\u015fkilerden yararland\u0131klar\u0131 ve bu ili\u015fkilerin kimler taraf\u0131ndan korundu\u011fu sorular\u0131n\u0131 ortadan kald\u0131rmaz. Tam tersine, bu sorular\u0131n daha g\u00fc\u00e7l\u00fc bi\u00e7imde sorulmas\u0131n\u0131 gerektirir.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Bir ki\u015finin tutuklanmas\u0131yla y\u0131llard\u0131r i\u015fleyen bir rant d\u00fczeni temizlenmi\u015f olmaz. Birka\u00e7 ismin tasfiye edilmesiyle siyasi iktidar\u0131n ekonomik ili\u015fkiler \u00fczerindeki belirleyici rol\u00fc sona ermez. Yaln\u0131zca ki\u015filer de\u011fi\u015fir, ili\u015fkiler yeniden kurulur ve ayn\u0131 d\u00fczen farkl\u0131 akt\u00f6rlerle yoluna devam eder.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\u00dcstelik b\u00fct\u00fcn bunlar, milyonlarca insan\u0131n a\u011f\u0131r ekonomik sorunlarla bo\u011fu\u015ftu\u011fu bir \u00fclkede ya\u015fan\u0131yor.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Emekliler maa\u015flar\u0131yla ge\u00e7inemiyor. \u0130\u015f\u00e7iler ald\u0131klar\u0131 \u00fccretle insanca ya\u015fama ko\u015fullar\u0131n\u0131 sa\u011flayam\u0131yor. \u00c7ocu\u011funa bir \u00e7ift ayakkab\u0131 alamayan anne babalar, kiralar\u0131n\u0131 \u00f6deyemeyen aileler, bor\u00e7 y\u00fck\u00fc alt\u0131nda ezilen emek\u00e7iler, gelecek umudunu yitiren gen\u00e7ler her ge\u00e7en g\u00fcn daha a\u011f\u0131r ko\u015fullarla kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya kal\u0131yor.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Yetmi\u015f ya\u015f\u0131ndaki bir kad\u0131n sokak r\u00f6portaj\u0131nda ge\u00e7inemedi\u011fini anlat\u0131rken &#8220;\u00d6lmek istiyorum&#8221; diye hayk\u0131r\u0131yor. Yoksullu\u011fun, g\u00fcvencesizli\u011fin ve toplumsal \u00e7aresizli\u011fin insan hayat\u0131nda yaratt\u0131\u011f\u0131 y\u0131k\u0131m b\u00fct\u00fcn a\u011f\u0131rl\u0131\u011f\u0131yla ortada duruyor.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">B\u00f6ylesi bir \u00fclkede siyasi iktidara yak\u0131n isimlerin b\u00fcy\u00fck sermaye i\u015flemleri ve ola\u011fan\u00fcst\u00fc kazan\u00e7 iddialar\u0131yla g\u00fcndeme gelmesi, yaln\u0131zca hukuki bir mesele de\u011fil, ayn\u0131 zamanda derin bir toplumsal adalet sorunudur.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Bir tarafta ya\u015fam\u0131n\u0131 s\u00fcrd\u00fcrebilmek i\u00e7in m\u00fccadele eden milyonlar, di\u011fer tarafta siyasi g\u00fc\u00e7le ekonomik ayr\u0131cal\u0131k aras\u0131ndaki ili\u015fkilerin yaratt\u0131\u011f\u0131 kazan\u00e7lar&#8230;<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>Halk yoksullu\u011fun y\u00fck\u00fcn\u00fc ta\u015f\u0131rken, rant\u0131n kimler aras\u0131nda payla\u015f\u0131ld\u0131\u011f\u0131na ili\u015fkin sorular b\u00fcy\u00fcyor.<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\u0130\u015fte bu nedenle mesele birka\u00e7 adliye foto\u011fraf\u0131yla, birka\u00e7 savc\u0131l\u0131k ifadesiyle veya birka\u00e7 tutuklama karar\u0131yla kapat\u0131lamaz.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">As\u0131l sorulmas\u0131 gereken, bu ili\u015fkilerin y\u0131llarca nas\u0131l s\u00fcrd\u00fc\u011f\u00fc, hangi siyasi ve ekonomik mekanizmalar taraf\u0131ndan m\u00fcmk\u00fcn k\u0131l\u0131nd\u0131\u011f\u0131, denetim kurumlar\u0131n\u0131n neden etkili bi\u00e7imde i\u015flemedi\u011fi ve siyasi sorumlulu\u011fun hangi makamlara kadar uzand\u0131\u011f\u0131d\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">T\u00fcrkiye&#8217;de siyasal ve ekonomik kararlar\u0131n merkezinde Cumhurba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131 ve Saray y\u00f6netimi bulunuyor. B\u00f6ylesine merkezile\u015fmi\u015f bir iktidar yap\u0131s\u0131nda rant ili\u015fkilerinin, kamu kaynaklar\u0131n\u0131n kullan\u0131m\u0131n\u0131n ve siyasi ayr\u0131cal\u0131klar\u0131n sorumlulu\u011fu yaln\u0131zca alt kademelerdeki isimlere y\u00fcklenemez.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>Saray&#8217;daki siyasal iktidar sorgulanmadan, rant d\u00fczeninin b\u00fct\u00fcn y\u00f6nleriyle a\u00e7\u0131\u011fa \u00e7\u0131kar\u0131lmas\u0131 m\u00fcmk\u00fcn de\u011fildir.<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Bu, hakk\u0131nda su\u00e7lama bulunan herkesin pe\u015finen su\u00e7lu ilan edilmesi anlam\u0131na gelmez. Su\u00e7un tespiti delillere ve ba\u011f\u0131ms\u0131z yarg\u0131 s\u00fcre\u00e7lerine dayanmal\u0131d\u0131r. Ancak hukuki sorumluluk ile siyasi sorumluluk birbirinden ayr\u0131lamaz. Bir y\u00f6netim, kendi d\u00f6neminde geli\u015fen ili\u015fkilerin nas\u0131l olu\u015ftu\u011funu ve neden denetlenemedi\u011fini a\u00e7\u0131klamak zorundad\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Siyasi iktidar\u0131n b\u00fct\u00fcn mekanizmalar\u0131 elinde toplad\u0131\u011f\u0131 bir d\u00fczende, ortaya \u00e7\u0131kan her yolsuzluk iddias\u0131n\u0131 yaln\u0131zca birka\u00e7 ki\u015finin bireysel davran\u0131\u015flar\u0131yla a\u00e7\u0131klamak, sistemin kendisini tart\u0131\u015fma d\u0131\u015f\u0131nda b\u0131rakmakt\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Sorun tam da budur.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\u0130ktidar\u0131n siyasi ve ekonomik ili\u015fkileri sorgulanmadan, sermaye ile devlet aras\u0131ndaki ayr\u0131cal\u0131k mekanizmalar\u0131 ortadan kald\u0131r\u0131lmadan, ger\u00e7ek bir temizlik yap\u0131lamaz. Yarg\u0131 \u00f6n\u00fcne \u00e7\u0131kar\u0131lan baz\u0131 isimler \u00fczerinden y\u00fcr\u00fct\u00fclen hesapla\u015fma g\u00f6r\u00fcnt\u00fcleri, bu temel ger\u00e7e\u011fi de\u011fi\u015ftirmez.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Halk\u0131n tepkisini yat\u0131\u015ft\u0131rmak i\u00e7in birka\u00e7 ki\u015fiyi g\u00f6zden \u00e7\u0131karmak, yolsuzlukla m\u00fccadele de\u011fil, mevcut d\u00fczeni koruma y\u00f6ntemidir. B\u00f6yle bir durumda hesapla\u015fma g\u00f6r\u00fcnt\u00fcs\u00fc yarat\u0131l\u0131rken hesapla\u015f\u0131lmas\u0131 gereken d\u00fczen ayakta tutulur.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Elbette ger\u00e7ek bir soru\u015fturma y\u00fcr\u00fct\u00fclmeli, su\u00e7 i\u015fleyenler yarg\u0131lanmal\u0131, hukuka ayk\u0131r\u0131 kazan\u00e7lar ara\u015ft\u0131r\u0131lmal\u0131 ve sorumlulu\u011fu kan\u0131tlanan herkes hesap vermelidir. Fakat soru\u015fturmalar\u0131n yaln\u0131zca belirli ki\u015filerle s\u0131n\u0131rlanmas\u0131, siyasi ili\u015fkiler a\u011f\u0131n\u0131n b\u00fct\u00fcn\u00fcyle ortaya \u00e7\u0131kar\u0131lmamas\u0131 ve ekonomik ayr\u0131cal\u0131klar\u0131n s\u00fcrmesi, toplumun adalet beklentisini kar\u015f\u0131lamaz.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>Halk\u0131n istedi\u011fi birka\u00e7 ki\u015finin cezaland\u0131r\u0131ld\u0131\u011f\u0131 bir g\u00f6steri de\u011fil, yolsuzlu\u011fu ve rant\u0131 yeniden \u00fcreten d\u00fczenin ortadan kald\u0131r\u0131lmas\u0131d\u0131r.<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\u00c7\u00fcnk\u00fc bu mesele, yaln\u0131zca kimin ne kadar kazand\u0131\u011f\u0131 ya da kimin g\u00f6zden \u00e7\u0131kar\u0131ld\u0131\u011f\u0131 meselesi de\u011fildir. \u00dclkenin kaynaklar\u0131n\u0131n kimler i\u00e7in kullan\u0131ld\u0131\u011f\u0131, ekonomik kararlar\u0131n hangi s\u0131n\u0131fsal \u00e7\u0131karlar do\u011frultusunda al\u0131nd\u0131\u011f\u0131 ve yarat\u0131lan toplumsal zenginli\u011fin kimlerin elinde topland\u0131\u011f\u0131 meselesidir.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Saray merkezli iktidar yap\u0131s\u0131 ve onun \u00e7evresinde geli\u015fen rant ve ayr\u0131cal\u0131k ili\u015fkileri da\u011f\u0131t\u0131lmadan, ayn\u0131 mekanizmalar yeni isimlerle i\u015flemeye devam eder. Bug\u00fcn g\u00f6zden \u00e7\u0131kar\u0131lanlar\u0131n yerini yar\u0131n ba\u015fkalar\u0131 al\u0131r. Birileri sahneden indirilir, ba\u015fkalar\u0131 sahneye \u00e7\u0131kar\u0131l\u0131r. Ama halk\u0131n ya\u015fam ko\u015fullar\u0131 de\u011fi\u015fmez.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">B\u00f6yle bir hesapla\u015fman\u0131n bedelini de ayr\u0131cal\u0131klardan yararlananlar de\u011fil, yoksullukla m\u00fccadele eden milyonlar \u00f6der.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Sonu\u00e7ta mesele, bir eski bakan\u0131n adliye kap\u0131s\u0131ndan nas\u0131l girdi\u011fi de\u011fildir. Mesele, halk\u0131n al\u0131n teriyle yarat\u0131lan zenginli\u011fin nas\u0131l payla\u015f\u0131ld\u0131\u011f\u0131 ve bu payla\u015f\u0131m\u0131 g\u00fcvence alt\u0131na alan siyasal d\u00fczenin neden s\u00fcrd\u00fc\u011f\u00fcd\u00fcr.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>As\u0131l hesap sorulmas\u0131 gereken yer, yaln\u0131zca adliye koridorlar\u0131na getirilen isimler de\u011fil, rant ve ayr\u0131cal\u0131k d\u00fczeninin siyasi merkezidir.<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Bu nedenle Saray merkezli rant d\u00fczeni b\u00fct\u00fcn mekanizmalar\u0131yla sorgulanmal\u0131, kamu kaynaklar\u0131 \u00fczerindeki ayr\u0131cal\u0131kl\u0131 ili\u015fkiler sona erdirilmeli ve siyasi iktidar\u0131n hesap verebilirli\u011fi sa\u011flanmal\u0131d\u0131r. Ger\u00e7ek bir de\u011fi\u015fim, yaln\u0131zca isimlerin de\u011fil, bu ili\u015fkileri do\u011furan siyasal ve ekonomik d\u00fczenin de\u011fi\u015ftirilmesini gerektirir.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>Perde de\u011fi\u015fmiyor, sahne de\u011fi\u015fmiyor, yaln\u0131zca oyuncular de\u011fi\u015fiyor. Rant d\u00fczeni ayakta kald\u0131k\u00e7a kazananlar de\u011fi\u015fse de kaybeden yine halk oluyor.<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>Halk\u0131n ihtiyac\u0131 yeni bir hesapla\u015fma tiyatrosu de\u011fil, bu tiyatronun sahnelendi\u011fi d\u00fczenin k\u00f6kl\u00fc bi\u00e7imde de\u011fi\u015ftirilmesidir.<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>AKP&#8217;li eski Bakan Fatma Bet\u00fcl Sayan Kaya&#8217;n\u0131n&#46;&#46;&#46;<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":11022,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"kanews_primary_category":"7","footnotes":""},"categories":[7,29],"tags":[],"manset":[],"bilesen":[],"class_list":["post-11021","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-makaleler","category-manset"],"amp_enabled":true,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/kolektifmucadele1.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/11021","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/kolektifmucadele1.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/kolektifmucadele1.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kolektifmucadele1.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kolektifmucadele1.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=11021"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/kolektifmucadele1.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/11021\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":11023,"href":"https:\/\/kolektifmucadele1.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/11021\/revisions\/11023"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kolektifmucadele1.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/11022"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/kolektifmucadele1.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=11021"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/kolektifmucadele1.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=11021"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/kolektifmucadele1.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=11021"},{"taxonomy":"manset","embeddable":true,"href":"https:\/\/kolektifmucadele1.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/manset?post=11021"},{"taxonomy":"bilesen","embeddable":true,"href":"https:\/\/kolektifmucadele1.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/bilesen?post=11021"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}