{"id":3934,"date":"2024-07-23T20:30:03","date_gmt":"2024-07-23T17:30:03","guid":{"rendered":"https:\/\/kolektifmucadele1.org\/?p=3934"},"modified":"2024-12-01T19:05:36","modified_gmt":"2024-12-01T16:05:36","slug":"ortadogu-ve-kuzey-afrikada-sendikalar-bagimsizlik-mucadelesinde-cephedeler","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/kolektifmucadele1.org\/index.php\/2024\/07\/23\/ortadogu-ve-kuzey-afrikada-sendikalar-bagimsizlik-mucadelesinde-cephedeler\/","title":{"rendered":"Ortado\u011fu ve Kuzey Afrika&#8217;da sendikalar: &#8220;Ba\u011f\u0131ms\u0131zl\u0131k m\u00fccadelesinde cephedeler&#8221;"},"content":{"rendered":"\n<p>Dokuz ayd\u0131r devam eden Gazze sava\u015f\u0131 b\u00f6lgede daha geni\u015f \u00e7apl\u0131 \u00e7at\u0131\u015fmalar\u0131n fitilini ate\u015fleme riskini s\u00fcrd\u00fcr\u00fcrken, K\u0131van\u00e7 Elia\u00e7\u0131k&#8217;\u0131n kitab\u0131 kritik bir d\u00f6nemde okurlarla bulu\u015fuyor.<\/p>\n\n\n\n<p>D\u0130SK Uluslararas\u0131 \u0130li\u015fkiler M\u00fcd\u00fcr\u00fc Elia\u00e7\u0131k&#8217;\u0131n Ortado\u011fu&#8217;da \u0130\u015f\u00e7iler ve Sendikal Hareketler adl\u0131 kitab\u0131, i\u015f\u00e7ilerin yerel hak m\u00fccadelesinin s\u0131n\u0131f \u00e7at\u0131\u015fmas\u0131 i\u00e7inde s\u00f6m\u00fcrgecilik kar\u015f\u0131t\u0131 bir ivme kazanarak nas\u0131l bir \u00f6zg\u00fcrl\u00fck sava\u015f\u0131na d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc g\u00f6zler \u00f6n\u00fcne seriyor.<\/p>\n\n\n\n<p>\u0130srail topyekun sava\u015fa haz\u0131rlan\u0131yor: &#8220;Enerji adalar\u0131 kuruluyor&#8221;<\/p>\n\n\n\n<p>Ortado\u011fu ve Kuzey Afrika tarihini grevler ve sendikal hareketler \u00fczerinden inceleyen \u00e7al\u0131\u015fma, yakla\u015f\u0131k 150 y\u0131ll\u0131k bir d\u00f6nemde ger\u00e7ekle\u015fen ve iki k\u0131taya yay\u0131lan i\u015f\u00e7i eylemlerinin, ulusal ba\u011f\u0131ms\u0131zl\u0131k m\u00fccadelelerine katk\u0131lar\u0131n\u0131 ortaya koyuyor.<\/p>\n\n\n\n<p>Konuyla ilgili T\u00fcrk\u00e7e, \u0130ngilizce ve hatta Arap\u00e7a kaynaklar\u0131n s\u0131n\u0131rl\u0131 oldu\u011fu g\u00f6z \u00f6n\u00fcne al\u0131nd\u0131\u011f\u0131nda, \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131yla literat\u00fcre \u00f6nemli katk\u0131 sunan Elia\u00e7\u0131k&#8217;la, NotaBene&#8217;den yay\u0131mlanan kitab\u0131 hakk\u0131nda konu\u015ftuk.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>\u00c7al\u0131\u015fmas\u0131yla toplumsal tarih veya a\u015fa\u011f\u0131dan tarih \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131na k\u00fc\u00e7\u00fck bir katk\u0131 sunmak istedi\u011fini belirten Elia\u00e7\u0131k, bu projenin ilk ad\u0131mlar\u0131n\u0131n asl\u0131nda 2013 y\u0131l\u0131nda D\u00fcnya Sosyal Forumu i\u00e7in Tunus&#8217;a yapt\u0131\u011f\u0131 ziyarette g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fc eksikliklerle at\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6yl\u00fcyor.<\/p>\n\n\n\n<p>&#8220;Tunus&#8217;ta gen\u00e7ler hatta b\u00fct\u00fcn ya\u015flardan insanlar yurtd\u0131\u015f\u0131ndan gelenlerle siyaset konu\u015fmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131yordu. T\u00fcrkiye tarihini, siyasi geli\u015fmeleri, siyasi ak\u0131mlar\u0131 ve liderleri \u00e7ok iyi biliyorlard\u0131&#8221; diyen Elia\u00e7\u0131k, \u015f\u00f6yle devam ediyor:<\/p>\n\n\n\n<p>Oysa bizim Tunus hakk\u0131nda bilgimiz \u00e7ok s\u0131n\u0131rl\u0131yd\u0131. Bu durum sadece bir bilgisizlik de\u011fil bir \u00f6nyarg\u0131 hatta \u0131rk\u00e7\u0131l\u0131\u011f\u0131n yans\u0131mas\u0131yd\u0131. Bunun \u00fczerine b\u00f6lge \u00fclkelerinde toplumsal hareketleri ve \u00f6zellikle de sendikalar\u0131 incelemeye ba\u015flad\u0131m.<\/p>\n\n\n\n<p>Ayn\u0131 d\u00f6nemlerde Arap Sendikalar Konfederasyonu&#8217;nun (ATUC) Amman&#8217;daki merkezine gitti\u011fini anlatan Elia\u00e7\u0131k, daha sonra Amsterdam&#8217;daki Uluslararas\u0131 Sosyal Tarih Enstit\u00fcs\u00fc&#8217;n\u00fcn Ortado\u011fu i\u015f\u00e7i hareketi ar\u015fivlerinde bir y\u0131l \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131n\u0131 belirtiyor.<\/p>\n\n\n\n<p>Kitap, Ortado\u011fu ve Kuzey Afrika&#8217;daki grevlerin hem hak m\u00fccadelesi hem de s\u00f6m\u00fcrgecilik kar\u015f\u0131t\u0131 hareketler olarak geli\u015fti\u011fini g\u00f6steriyor. Bu co\u011frafyadaki \u00e7o\u011fu sendika birden fazla cephede sava\u015fmak durumunda.<\/p>\n\n\n\n<p>&#8220;Tunus&#8217;ta diktat\u00f6r\u00fcn devrilmesinde sendikalar\u0131n \u00f6nemli rol\u00fc var&#8221;<\/p>\n\n\n\n<p>B\u00f6lgedeki b\u00fct\u00fcn \u00fclkelerde 1920&#8217;lerde sanayile\u015fmeyle beraber s\u00f6m\u00fcr\u00fcn\u00fcn ve s\u0131n\u0131f \u00e7at\u0131\u015fmas\u0131n\u0131n artmas\u0131yla sendikal hareketlerin \u00f6n plana \u00e7\u0131kt\u0131\u011f\u0131na i\u015faret eden Elia\u00e7\u0131k, bunlar\u0131n \u00f6zellikle Arap Bahar\u0131 gibi \u00f6nemli d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcmlere nas\u0131l katk\u0131 sa\u011flad\u0131\u011f\u0131n\u0131 \u015f\u00f6yle a\u00e7\u0131kl\u0131yor:<\/p>\n\n\n\n<p>Sendikalar i\u015f\u00e7ilerin i\u015fyerindeki haklar\u0131 i\u00e7in m\u00fccadele ederken kendilerini manda y\u00f6netimlerine ve i\u015fgalcilere kar\u015f\u0131 verilen m\u00fccadelenin ortas\u0131nda buluyor. Grevler, i\u015f b\u0131rakmalar, gizli sendika toplant\u0131lar\u0131 ulusal kurtulu\u015f hareketlerinin \u00f6nemli ara\u00e7lar\u0131 oluyor. Arap Bahar\u0131 g\u00fcnlerinde de \u00f6rne\u011fin Tunus&#8217;ta diktat\u00f6r\u00fcn devrilmesinde sendikalar\u0131n \u00f6nemli rol\u00fc var. M\u0131s\u0131r, Cezayir, Bahreyn, Irak veya L\u00fcbnan&#8217;da benzer \u00f6rneklerde diktat\u00f6rlere, yoksullu\u011fa, yolsuzlu\u011fa kar\u015f\u0131 sokak eylemlerinde sendikalar \u00f6n saflarda.<\/p>\n\n\n\n<p>&#8220;Filistin sendikalar\u0131, kurtulu\u015f hareketinin \u00f6nc\u00fc bir par\u00e7as\u0131&#8221;<\/p>\n\n\n\n<p>Elia\u00e7\u0131k, uzun bir eme\u011fin \u00fcr\u00fcn\u00fc olan \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131nda, Gazze sava\u015f\u0131ndaki durumun sendikal hareketlere ve i\u015f\u00e7ilerin m\u00fccadelesine yans\u0131malar\u0131n\u0131 da de\u011ferlendiriyor.<\/p>\n\n\n\n<p>Filistin&#8217;de 1920&#8217;lerden itibaren i\u015f\u00e7ilerin \u00f6nce Birle\u015fik Krall\u0131k Mandas\u0131&#8217;n\u0131n sonra da \u0130srail i\u015fgalinin bask\u0131s\u0131na kar\u015f\u0131 direni\u015fe kat\u0131ld\u0131klar\u0131na dikkat \u00e7eken Elia\u00e7\u0131k, \u00fclkedeki sendikal hareketin Hamas ve El Fetih&#8217;le ba\u011flant\u0131lar\u0131na ili\u015fkin \u015funlar\u0131 s\u00f6yl\u00fcyor:<\/p>\n\n\n\n<p>Geleneksel olarak Filistin sendikalar\u0131 Filistin kurtulu\u015f hareketinin \u00f6nc\u00fc bir par\u00e7as\u0131, siyasi \u00e7e\u015fitlili\u011fi g\u00f6rmezden gelemeyiz ama sendika yap\u0131lar\u0131 Filistin Kurtulu\u015f \u00d6rg\u00fct\u00fc&#8217;yle (FK\u00d6) ve \u00f6zellikle El Fetih&#8217;le yak\u0131n ili\u015fki i\u00e7inde. Hamas&#8217;\u0131n da \u00f6zellikle Gazze&#8217;de ve meslek \u00f6rg\u00fctleri i\u00e7inde g\u00fc\u00e7lendi\u011fini s\u00f6ylemeliyiz.<\/p>\n\n\n\n<p>&#8220;Gazze sava\u015f\u0131nda sendikalar siyasi ayr\u0131mlar\u0131 bir kenara b\u0131rakt\u0131&#8221;<\/p>\n\n\n\n<p>Elia\u00e7\u0131k, Filistinli sendikalar\u0131n Hamas&#8217;\u0131n silahl\u0131 kanad\u0131 \u0130zzeddin Kassam Tugaylar\u0131&#8217;n\u0131n 7 Ekim&#8217;deki Aksa Tufan\u0131 sald\u0131r\u0131s\u0131na yakla\u015f\u0131m\u0131na dairse \u015fu izlenimleri payla\u015f\u0131yor:<\/p>\n\n\n\n<p>Filistin sendikalar\u0131, Aksa Tufan\u0131&#8217;n\u0131 &#8216;bir siyasi hareketin \u0130srail&#8217;e sald\u0131r\u0131s\u0131&#8217; olarak de\u011fil &#8216;Filistin direni\u015fiyle i\u015fgal g\u00fc\u00e7leri aras\u0131nda onlarca y\u0131ld\u0131r devam eden bir sava\u015f\u0131n par\u00e7as\u0131&#8217; olarak g\u00f6r\u00fcyor. Sendika i\u00e7indeki siyasi ayr\u0131mlar bir kenara itilmi\u015f durumda.<\/p>\n\n\n\n<p>&#8220;Soyk\u0131r\u0131m\u0131n ortas\u0131nda m\u00fccadeleyi s\u00fcrd\u00fcr\u00fcyorlar&#8221;<\/p>\n\n\n\n<p>Elia\u00e7\u0131k, \u0130srail bombard\u0131man\u0131 alt\u0131nda Gazze&#8217;deki sendika binalar\u0131n\u0131n sa\u011fl\u0131k oca\u011f\u0131 ve yard\u0131m merkezi olarak hizmet verdi\u011fine dikkat \u00e7ekerek \u015f\u00f6yle devam ediyor:<\/p>\n\n\n\n<p>Sendikalar, sava\u015f\u0131n ve soyk\u0131r\u0131m\u0131n ortas\u0131nda Bat\u0131 \u015eeria ve i\u015fgal alt\u0131ndaki topraklarda Arap i\u015f\u00e7ileri korumak i\u00e7in m\u00fccadele etmeyi s\u00fcrd\u00fcr\u00fcyor. 1920&#8217;lerde oldu\u011fu gibi bug\u00fcn de Filistin sendikalar\u0131 Filistin halk\u0131n\u0131n uluslararas\u0131 alandaki s\u00f6zc\u00fcs\u00fc durumunda.<\/p>\n\n\n\n<p>&#8220;\u0130\u015fgal, bask\u0131 ve soyk\u0131r\u0131m ko\u015fullar\u0131 alt\u0131nda Filistinli sendikalar\u0131n ayakta kalmas\u0131 bile mucize&#8221; diyen Elia\u00e7\u0131k, Gazze sava\u015f\u0131 sonras\u0131 sendikal hareketin gelece\u011fine dair \u015fu yorumu yap\u0131yor:<\/p>\n\n\n\n<p>Sava\u015f k\u0131sa vadede bitecek gibi g\u00f6r\u00fcnm\u00fcyor ama sendikac\u0131 dostlar\u0131m\u0131z\u0131n kulland\u0131\u011f\u0131 ifadelerle nehirle denize aras\u0131nda, ba\u015fkenti Kud\u00fcs olan ba\u011f\u0131ms\u0131z Filistin kuruldu\u011funda, i\u015f\u00e7i hareketi toplumun temel ta\u015flar\u0131ndan biri olman\u0131n hakl\u0131 gururunu ya\u015fayacak.<\/p>\n\n\n\n<p>&#8220;BAAS stratejisiyle sendikalar kontrol alt\u0131na al\u0131nd\u0131&#8221;<\/p>\n\n\n\n<p>Ortado\u011fu&#8217;da \u0130\u015f\u00e7iler ve Sendikal Hareketler&#8217;de Suriye&#8217;deki i\u00e7 sava\u015fta i\u015f\u00e7i hareketlerinin ve sendikalar\u0131n kademeli olarak devlet kontrol\u00fc alt\u0131na al\u0131nmas\u0131na da dikkat \u00e7ekiliyor.<\/p>\n\n\n\n<p>Bunu &#8220;Birle\u015fik Arap Cumhuriyeti d\u00f6neminden kalan bir BAAS y\u00f6ntemi&#8221; diye nitelendiren Elia\u00e7\u0131k, M\u0131s\u0131r&#8217;a k\u0131yasla Suriye&#8217;deki sendika kar\u015f\u0131t\u0131 m\u00fcdahalelerin daha etkili oldu\u011funa i\u015faret ederek \u015fu de\u011ferlendirmeleri payla\u015f\u0131yor:<\/p>\n\n\n\n<p>Suriye sendikalar\u0131 kontrol alt\u0131na alma konusunda M\u0131s\u0131r&#8217;dan \u00e7ok daha &#8216;ba\u015far\u0131l\u0131&#8217; oldu. Bu nedenle Arap Bahar\u0131 g\u00fcnlerinde toplumsal eylemlerde i\u015f\u00e7ileri \u00f6n saflarda sendikalar\u0131 da s\u00f6zc\u00fc ve organizat\u00f6r konumunda g\u00f6r\u00fcrken, Suriye&#8217;de sendikalar\u0131 sokaklarda g\u00f6rmedik.<\/p>\n\n\n\n<p>&#8220;Suriye&#8217;nin yeniden in\u015fas\u0131nda ba\u011f\u0131ms\u0131z sendikalara ihtiya\u00e7 var&#8221;<\/p>\n\n\n\n<p>2011&#8217;de ba\u015flayan ayaklanmalar\u0131n sonlanmas\u0131 gibi bir senaryoda Suriye&#8217;deki sendikalar\u0131n yeniden bir muhalif konuma yerle\u015fip yerle\u015femeyece\u011fine dair Elia\u00e7\u0131k \u015funlar\u0131 s\u00f6yl\u00fcyor:<\/p>\n\n\n\n<p>Bir g\u00fcn sava\u015f biterse Suriye yeniden in\u015fa edilirken i\u015f\u00e7ilerin sesinin, s\u00f6z\u00fcn\u00fcn ve taleplerinin de dikkate al\u0131nmas\u0131 gerekiyor. Bunun ger\u00e7ekle\u015fmesi i\u00e7in ba\u011f\u0131ms\u0131z sendikalara ihtiya\u00e7 var.<\/p>\n\n\n\n<p>Ky: Independent: Yasin Sofuo\u011flu<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Dokuz ayd\u0131r devam eden Gazze sava\u015f\u0131 b\u00f6lgede&#46;&#46;&#46;<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":3935,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[8],"tags":[],"manset":[],"class_list":["post-3934","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-sectiklerimiz"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/kolektifmucadele1.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3934","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/kolektifmucadele1.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/kolektifmucadele1.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kolektifmucadele1.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kolektifmucadele1.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=3934"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/kolektifmucadele1.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3934\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":3936,"href":"https:\/\/kolektifmucadele1.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3934\/revisions\/3936"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kolektifmucadele1.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/3935"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/kolektifmucadele1.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=3934"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/kolektifmucadele1.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=3934"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/kolektifmucadele1.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=3934"},{"taxonomy":"manset","embeddable":true,"href":"https:\/\/kolektifmucadele1.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/manset?post=3934"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}