\u0130HD Ankara \u015eubesi Hapishaneler Komisyonu, \u201c\u0130\u00e7 Anadolu B\u00f6lgesi Raporu\u2019nu\u201d dernek binas\u0131nda d\u00fczenledi\u011fi bas\u0131n toplant\u0131s\u0131nda a\u00e7\u0131klad\u0131.<\/p>\n\n\n\n
\u0130\u00e7 Anadolu B\u00f6lgesi\u2019nde bulunan cezaevlerinde 2022\u2019de ya\u015fanan hak ihlallerini i\u00e7eren raporu Nuray \u00c7evirmen, avukat \u00dcmit Can Akbulut ve avukat Mahir Uslu okudu.<\/p>\n\n\n\n
\u0130HD Ankara \u015eubesi\u2019ne do\u011frudan gelen ba\u015fvurular, avukatlar\u0131n cezaevlerine yapt\u0131klar\u0131 ziyaretler, mahpuslar\u0131n g\u00f6nderdi\u011fi mektuplar ve aileleriyle yapt\u0131klar\u0131 g\u00f6r\u00fc\u015fmelerden derlenen ihlaller sonucuyla haz\u0131rlanan rapora g\u00f6re, 2022 y\u0131l\u0131 i\u00e7erisinde cezaevlerinde en az 78 mahpus ya\u015fam\u0131n\u0131 yitirdi.<\/p>\n\n\n\n
36 hasta mahpusun ya\u015fam\u0131n\u0131 yitirdi\u011fi belirtilen raporda, hasta mahpuslar i\u00e7erisinde birinin 70 ya\u015f \u00fczeri ve 4 mahpusun da 80 ya\u015f \u00fczerinde oldu\u011funu vurguland\u0131.<\/p>\n\n\n\n
Sa\u011fl\u0131k hakk\u0131 ihlalleri \u00fczerine raporda \u015fu ifadeler yer ald\u0131:<\/p>\n\n\n\n
\n\u201cTek ki\u015filik b\u00f6lmeli nakil ara\u00e7lar\u0131 ile hastane sevkleri yap\u0131lmaktad\u0131r. Bu durum \u00f6zellikle ast\u0131m, epilepsi ve a\u011f\u0131r hastalar\u0131 olumsuz etkilemekte, risk te\u015fkil etmektedir. Adli T\u0131p Kurumu taraf\u0131ndan, tam te\u015fekk\u00fcll\u00fc hastane ve \u00fcniversite hastaneleri taraf\u0131ndan \u2018hapishanede kalamaz raporlar\u0131\u2019 kabul edilmemi\u015f ve a\u011f\u0131r hasta mahpuslar\u0131n infazlar\u0131n infazlar\u0131 ertelenmemi\u015ftir. ATK bu kararlarda t\u0131bbi ve etik ilkelerin d\u0131\u015f\u0131nda politik karar s\u00fcreci y\u00fcr\u00fctmektedir. Sincan Kad\u0131n Kapal\u0131 Hapishanesinde y\u00fczde 85 engelli olan ve a\u011f\u0131r MS hastas\u0131 olan bir kad\u0131n mahpus cezaevinde kalabilir raporu verilerek Sincan Kamp\u00fcs hastanesinde tutulmaktad\u0131r.\u201d<\/em><\/p>\n<\/blockquote>\n\n\n\n
Raporda i\u015fkence ve k\u00f6t\u00fc muameleye ili\u015fkin \u015fu ifadeler kullan\u0131ld\u0131:<\/p>\n\n\n\n
\n\u201cAdalet Bakanl\u0131\u011f\u0131\u2019n\u0131n bu konudaki verileri payla\u015fmamas\u0131, hapishanelerle haberle\u015fmenin s\u00fcrekli olarak engellenmesi, haberle\u015fmenin s\u0131k\u0131 bir bi\u00e7imde denetlenmesi, \u00f6zellikle ta\u015fra hapishanelerinden haber alma konusunda ya\u015fanan g\u00fc\u00e7l\u00fckler, adli mahpuslar\u0131n ya\u015fad\u0131klar\u0131n\u0131 bas\u0131na, yetkili makamlara ve insan haklar\u0131 \u00f6rg\u00fctlerine (\u00e7o\u011funlukla) iletmemesi nedeniyle i\u015fkence ve k\u00f6t\u00fc muameleye maruz kalan mahpus say\u0131s\u0131n\u0131n belirtilen say\u0131n\u0131n \u00e7ok \u00fczerinde oldu\u011funu ortaya \u00e7\u0131karmaktad\u0131r.\u201d<\/p>\n<\/blockquote>\n\n\n\n
Sonu\u00e7 ve \u00f6neriler<\/strong><\/h3>\n\n\n\n
S\u00fcrg\u00fcn sevklerinde yer ald\u0131\u011f\u0131 raporun sonu\u00e7 ve \u00f6neriler k\u0131sm\u0131nda \u015funlar s\u0131raland\u0131:<\/p>\n\n\n\n
\n\u201c* Ulusal ve uluslararas\u0131 insan haklar\u0131 hukukunda; mahpuslar\u0131n haklar\u0131 ile ilgili olduk\u00e7a geli\u015fmi\u015f standartlar olmas\u0131na kar\u015f\u0131n mahpuslar ilgili haklar\u0131 ve d\u00fczenlemeleri do\u011frudan kullanamamakta, tutulduklar\u0131 yerlerde bulunan yetkililer arac\u0131l\u0131\u011f\u0131 ile ancak kullanabilmektedir. Yetkililer, hapishane m\u00fcd\u00fcrleri, kayna\u011f\u0131n\u0131 uluslararas\u0131 insan haklar\u0131 s\u00f6zle\u015fmeleri ve Anayasa\u2019dan alan yasal d\u00fczenlemelere ayk\u0131r\u0131 i\u015flemler ve uygulamalar yapmaktad\u0131r. Bu durum mahpuslarda, ailelerinde, avukatlar\u0131nda ve insan haklar\u0131 \u00f6rg\u00fctlerinde hapishane sistemine ili\u015fkin ciddi g\u00fcvensizlikler olu\u015fturmaktad\u0131r. Bir b\u00fct\u00fcn olarak bu saptamalar, hapis cezalar\u0131n\u0131n infaz\u0131nda \u00f6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fcnden yoksun b\u0131rak\u0131lman\u0131n kendi ba\u015f\u0131na yeterli bir ceza oldu\u011fu ger\u00e7e\u011finin g\u00f6z ard\u0131 edildi\u011fi ve gerek hapishanenin fiziksel ko\u015fullar\u0131 ve gerekse uygulanan rejimin, \u00e7ekilmekte olan cezan\u0131n \u015fiddetini daha da artt\u0131rd\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6stermektedir. Mahpuslu\u011fun bu \u2018a\u011f\u0131rla\u015ft\u0131r\u0131lm\u0131\u015f\u2019 ko\u015fullar\u0131n\u0131 etkin bi\u00e7imde denetleyecek bir mekanizma bulunmamaktad\u0131r. Mahpusun avukat g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fc, arkada\u015f g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fc ve aile g\u00f6r\u00fc\u015flerinden mahrum b\u0131rak\u0131lmas\u0131, yine d\u0131\u015far\u0131yla ileti\u015fim ba\u011f\u0131 olan telefon, faks ve mektup hakk\u0131n\u0131n engellenmesi gibi uygulamalar insanl\u0131k onuruna ayk\u0131r\u0131 uygulamalard\u0131r. Mahpusun i\u015fkence ve onur k\u0131r\u0131c\u0131 ceza i\u015flemlerine maruz b\u0131rak\u0131lmas\u0131 demektir.<\/em><\/p>\n\n\n\n
* BM Ki\u015fisel ve Siyasal Haklar Uluslararas\u0131 S\u00f6zle\u015fmesi\u2019nin 10. maddesinde a\u00e7\u0131k bir \u015fekilde \u2018\u00d6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fcnden yoksun b\u0131rak\u0131lm\u0131\u015f ki\u015filer insani muamele ve insan\u0131n do\u011fu\u015ftan kazand\u0131\u011f\u0131 insan onuruna sayg\u0131l\u0131 davran\u0131\u015f g\u00f6rme hakk\u0131na sahiptir\u2019 denilmektedir. Yine BM Mahpuslar\u0131n Islah\u0131 \u0130\u00e7in Temel Prensiplerin 1. maddesinde; \u201cB\u00fct\u00fcn mahpuslara do\u011fu\u015ftan sahip olduklar\u0131 insanl\u0131k onurunun ve de\u011ferin gerektirdi\u011fi sayg\u0131yla muamele yap\u0131l\u0131r\u201d denilmektedir. Oysa \u0130\u00e7 Anadolu B\u00f6lgesindeki cezaevlerinde insanl\u0131k onuruna yak\u0131\u015f\u0131r muamele yap\u0131lmamakta ve mahpuslar \u015fiddet, hakaret ve k\u00f6t\u00fc muameleye ve hak ihlallerine maruz kalmakta, hasta olanlar\u0131n tedavileri aksat\u0131lmakta, ileti\u015fim ve bilgi edinme haklar\u0131 engellenmektedir.<\/em><\/p>\n\n\n\n
* Cezaevlerinde son d\u00f6nemlerde art\u0131\u015f g\u00f6steren i\u015fkence-darp vakalar\u0131na son verilmeli, sorumlu olan ki\u015filer hakk\u0131nda soru\u015fturma a\u00e7\u0131lmal\u0131 ve cezai yapt\u0131r\u0131mlar uygulanmal\u0131d\u0131r. Mahpuslara yap\u0131lan i\u015fkence, onur k\u0131r\u0131c\u0131 ve k\u00f6t\u00fc muameleler Avrupa \u0130nsan Haklar\u0131 S\u00f6zle\u015fmesi ile yasaklanm\u0131\u015ft\u0131r.<\/em><\/p>\n\n\n\n
* Hapishanelere ba\u011f\u0131ms\u0131z sa\u011fl\u0131k kurumlar\u0131n\u0131n girmesine ve inceleme yapmas\u0131na izin verilmelidir. Hapishanelerin denetiminde ba\u015fta meslek kurulu\u015flar\u0131 ve insan haklar\u0131 \u00f6rg\u00fctleri olmak \u00fczere ilgili kurulu\u015flar\u0131n yer alacaklar\u0131 \u015fekilde yasal d\u00fczenlemeler yap\u0131lmal\u0131d\u0131r.<\/em><\/p>\n\n\n\n
* Hakk\u0131nda yasaklama, toplatma karar\u0131 olmayan gazetelerin hapishanelere al\u0131nmas\u0131n\u0131n \u00f6n\u00fcndeki engeller kald\u0131r\u0131lmal\u0131 ve temini sa\u011flanarak gazeteler mahpuslara verilmelidir.<\/em><\/p>\n\n\n\n
* Ailelerinden uzakta olan mahpuslar\u0131n, maddi ko\u015fullar ve hastal\u0131klar nedeniyle gelemeyen ailelerine yak\u0131n cezaevlerine nakil talepleri kabul edilmelidir.<\/em><\/p>\n\n\n\n
* Cezaevlerinde meydana gelen intihar vakalar\u0131n\u0131n \u00f6n\u00fcne ge\u00e7mek i\u00e7in mahpuslar\u0131 ruh ve bedensel b\u00fct\u00fcnl\u00fcklerine y\u00f6nelik tehditler ortadan kald\u0131r\u0131lmal\u0131, insan onuruna yara\u015f\u0131r uygulamalar geli\u015ftirilmelidir. Gerekli \u00f6nlemi almayan ve etkisi olan ki\u015filer varsa etkin soru\u015fturmalar yap\u0131lmal\u0131 ve yapt\u0131r\u0131mlar uygulanmal\u0131d\u0131r.<\/em><\/p>\n\n\n\n
* Yeterli ve sa\u011fl\u0131kl\u0131 beslenmek temel insan hakk\u0131d\u0131r. Sa\u011fl\u0131k sorunlar\u0131 olan mahpuslar, doktorlarca re\u00e7ete edilmi\u015f yiyecekleri alma hakk\u0131na sahiptirler. Cezaevi idareleri taraf\u0131ndan hasta tutuklu veya h\u00fck\u00fcml\u00fclere diyete uygun yemek sa\u011flanmal\u0131d\u0131r.<\/em><\/p>\n\n\n\n
* Hapishanelerdeki sa\u011fl\u0131k personeli say\u0131s\u0131 artt\u0131r\u0131lmal\u0131d\u0131r. Hastalar\u0131n havas\u0131z, k\u0131\u015f\u0131n so\u011fuk, yaz\u0131n s\u0131cak ringler ile hastaneye sevk edilmesi, hastane \u00f6nlerinde ringler i\u00e7erisinde saatlerce bekletilmesi uygulamalar\u0131na son verilmelidir. A\u011f\u0131r hastalar\u0131n ring ara\u00e7lar\u0131 ile de\u011fil ambulansla hastanelere sevki sa\u011flanmal\u0131d\u0131r. Tek ki\u015filik ring arac\u0131 tamamen kald\u0131r\u0131lmal\u0131d\u0131r.<\/em><\/p>\n\n\n\n
* Hastalar\u0131n revire \u00e7\u0131kar\u0131lmalar\u0131, hastaneye sevkleri h\u0131zland\u0131r\u0131lmal\u0131d\u0131r. Te\u015fhis, tedavi ve kontrollerinin uzman hekimler taraf\u0131ndan yap\u0131lmas\u0131 sa\u011flanmal\u0131d\u0131r.<\/em><\/p>\n\n\n\n
* Kelep\u00e7eli muayene ve tedavi y\u00f6ntemi uygulamas\u0131ndan vazge\u00e7ilmelidir. Bu uygulama nedeniyle bir\u00e7ok hasta mahpusun tedavisi yap\u0131lamamaktad\u0131r.<\/em><\/p>\n\n\n\n
* Uluslararas\u0131 ve ulusal kanunlardan da anla\u015f\u0131laca\u011f\u0131 \u00fczere, mahpuslar\u0131n yeterli t\u0131bbi yard\u0131m g\u00f6rme haklar\u0131 mevcuttur. Bununla birlikte, mahpuslar insanl\u0131k onuruna sayg\u0131l\u0131 bir bi\u00e7imde muamele g\u00f6rme ve ya\u015fama hakk\u0131na sahiptir. Fakat b\u00fcy\u00fck bir sorun olan ve kamuoyunun vicdan\u0131n\u0131 kanatan hasta mahpuslar\u0131n ya\u015fam\u0131\u015f olduklar\u0131 sorunlar \u00e7\u00f6z\u00fcm \u00fcretilmeden ortada durmaktad\u0131r. Te\u015fhis ve tedavisi yap\u0131lmadan adeta i\u015fkence \u00e7ektirilen, hapishanede hayat\u0131n\u0131 kaybeden ya da \u00f6l\u00fcm\u00fcne ramak kala b\u0131rak\u0131l\u0131p k\u0131sa s\u00fcrede hayat\u0131n\u0131 kaybeden insanlar\u0131n oldu\u011fu bir toplum, adalete olan inanc\u0131n\u0131 da kaybeder. T\u00fcrkiye hapishanelerinde bulunan hasta mahpuslar\u0131n acil ve kal\u0131c\u0131 tedavileri yap\u0131lmal\u0131, hapishane ko\u015fullar\u0131nda tedavisi yap\u0131lamayan\/yap\u0131lmayan hasta mahpuslar\u0131n da acilen infazlar\u0131 durdurulmal\u0131d\u0131r.\u201d<\/em><\/p>\n<\/blockquote>\n<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
\u0130HD Ankara \u015eubesi Hapishaneler Komisyonu, \u201c\u0130\u00e7 Anadolu...<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":646,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[5],"tags":[],"manset":[],"class_list":["post-647","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-etkinlikler"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/kolektifmucadele1.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/647","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/kolektifmucadele1.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/kolektifmucadele1.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kolektifmucadele1.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kolektifmucadele1.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=647"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/kolektifmucadele1.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/647\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kolektifmucadele1.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/646"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/kolektifmucadele1.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=647"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/kolektifmucadele1.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=647"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/kolektifmucadele1.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=647"},{"taxonomy":"manset","embeddable":true,"href":"https:\/\/kolektifmucadele1.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/manset?post=647"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}