{"id":8802,"date":"2026-02-10T17:25:53","date_gmt":"2026-02-10T14:25:53","guid":{"rendered":"https:\/\/kolektifmucadele1.org\/?p=8802"},"modified":"2026-02-10T20:00:00","modified_gmt":"2026-02-10T17:00:00","slug":"elestiri-kulturunden-linc-siyasetine-ayse-hur-tartismasi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/kolektifmucadele1.org\/index.php\/2026\/02\/10\/elestiri-kulturunden-linc-siyasetine-ayse-hur-tartismasi\/","title":{"rendered":"Ele\u015ftiri K\u00fclt\u00fcr\u00fcnden Lin\u00e7 Siyasetine: Ay\u015fe H\u00fcr Tart\u0131\u015fmas\u0131"},"content":{"rendered":"\n<p>Son d\u00f6nemlerde K\u00fcrt hareketinin yeni y\u00f6nelimi kar\u015f\u0131s\u0131nda dile getirilen baz\u0131 ele\u015ftirel yakla\u015f\u0131mlar adeta lin\u00e7 kampanyalar\u0131na d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcr\u00fclmektedir. Bunun en g\u00f6r\u00fcn\u00fcr \u00f6rneklerinden biri, son g\u00fcnlerde Ay\u015fe H\u00fcr etraf\u0131nda y\u00fcr\u00fcyen tart\u0131\u015fmalard\u0131r. H\u00fcr\u2019e y\u00f6nelik kimlik temelli, cinsiyet\u00e7i ve zaman zaman \u0131rk\u00e7\u0131 s\u00f6ylem ve sald\u0131r\u0131lar, ele\u015ftiriye tahamm\u00fcls\u00fczl\u00fc\u011f\u00fcn ve siyasal yozla\u015fman\u0131n somut bir g\u00f6stergesi h\u00e2line gelmi\u015ftir.<\/p>\n\n\n\n<p>Son y\u0131llarda T\u00fcrkiye\u2019de \u00f6zellikle sol, demokrat ve devrimci \u00e7evrelerde ciddi bir a\u015f\u0131nmaya tan\u0131kl\u0131k ediyoruz. Tarihsel olarak ele\u015ftiri-\u00f6zele\u015ftiri k\u00fclt\u00fcr\u00fcn\u00fc yeterince kurumsalla\u015ft\u0131ramayan bu gelenekler, her d\u00f6nemde ya\u015fanan sorunlar\u0131 a\u015fmak yerine zaman zaman daha olumsuz bir noktaya ta\u015f\u0131maktad\u0131r. Giderek ele\u015ftiriyi gerekli bir siyasal mekanizma olarak g\u00f6rmek yerine bast\u0131r\u0131lmas\u0131 gereken bir tehdit olarak alg\u0131lama e\u011filimi g\u00fc\u00e7lenmektedir. B\u00f6ylece ele\u015ftiri, dost\u00e7a bir uyar\u0131 ve ortak hakikati arama \u00e7abas\u0131 olmaktan \u00e7\u0131kmakta; h\u0131zla sald\u0131r\u0131 ve lin\u00e7 prati\u011fine d\u00f6n\u00fc\u015fmektedir.<\/p>\n\n\n\n<p>Oysa insan en \u00e7ok dost bildi\u011fini ele\u015ftirir. Ele\u015ftirinin amac\u0131 kar\u015f\u0131s\u0131ndakini itibars\u0131zla\u015ft\u0131rmak de\u011fil, yanl\u0131\u015f g\u00f6r\u00fclen tutumun fark edilmesini sa\u011flamak ve hatadan d\u00f6n\u00fclmesine katk\u0131 sunmakt\u0131r. Elbette ele\u015ftiren her zaman hakl\u0131 olmayabilir; yanl\u0131\u015f de\u011ferlendirebilir, eksik okuyabilir. Ancak hi\u00e7bir yanl\u0131\u015f de\u011ferlendirme hakareti, rencide etmeyi ve lin\u00e7 atmosferini me\u015frula\u015ft\u0131ramaz. Bu nedenle ele\u015ftirinin niteli\u011fi kadar, ele\u015ftiriye verilen tepki de siyasal olgunlu\u011fun \u00f6nemli bir g\u00f6stergesidir.<\/p>\n\n\n\n<p>Bug\u00fcn ya\u015fad\u0131\u011f\u0131m\u0131z temel sorun, ele\u015ftirinin i\u00e7eri\u011fiyle y\u00fczle\u015fmek yerine ele\u015ftirinin kendisini \u201cniyet okumas\u0131\u201d \u00fczerinden de\u011fersizle\u015ftirme e\u011filimidir. Fikirler tart\u0131\u015f\u0131lmak yerine ele\u015ftiriyi dile getiren ki\u015filer hedef h\u00e2line getirilmekte, tart\u0131\u015fma zemini h\u0131zla ki\u015fiselle\u015ftirilmektedir. Bu durum yaln\u0131zca bireyleri de\u011fil, kolektif d\u00fc\u015f\u00fcnme kapasitesini de zay\u0131flatmaktad\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p>Son d\u00f6nemde baz\u0131 siyasal medya \u00e7evrelerinde \u00f6ne \u00e7\u0131kan bir ba\u015fka refleks de ele\u015ftiriyi do\u011frudan \u201corganize\u201d, \u201coperasyonel\u201d ya da \u201cd\u0131\u015f ba\u011flant\u0131l\u0131\u201d bir faaliyet olarak kodlamakt\u0131r. Bu yakla\u015f\u0131m yeni de\u011fildir; bask\u0131c\u0131 ve otoriter yap\u0131lar\u0131n tarih boyunca s\u0131k\u00e7a ba\u015fvurdu\u011fu tan\u0131d\u0131k bir y\u00f6ntemdir. Ama\u00e7, muhalif d\u00fc\u015f\u00fcnceleri \u201cd\u00fc\u015fman\u201d kategorisine yerle\u015ftirerek tart\u0131\u015fman\u0131n \u00f6n\u00fcn\u00fc kesmek, soru sormay\u0131 gayrime\u015fru h\u00e2le getirmek ve ideolojik hegemonyay\u0131 g\u00fc\u00e7lendirmektir.<\/p>\n\n\n\n<p>Bu y\u00f6ntem devreye girdi\u011finde art\u0131k kimin ne s\u00f6yledi\u011finin, hangi arg\u00fcman\u0131 sundu\u011funun \u00f6nemi azal\u0131r; tart\u0131\u015fman\u0131n ekseni bilin\u00e7li bi\u00e7imde kayd\u0131r\u0131l\u0131r. Fikirler yerine ki\u015filer ve niyetler konu\u015fulur, \u201cbiz ve onlar\u201d ayr\u0131m\u0131 keskinle\u015ftirilir. K\u0131sa vadede savunma refleksi gibi g\u00f6r\u00fclebilecek bu yakla\u015f\u0131m, uzun vadede d\u00fc\u015f\u00fcnsel \u00fcretimi daralt\u0131r, siyasal hareketleri i\u00e7e kapat\u0131r ve toplumla kurulan ba\u011f\u0131 zay\u0131flat\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p>Ay\u015fe H\u00fcr etraf\u0131nda y\u00fcr\u00fcyen tart\u0131\u015fmalar da bu sorunun g\u00fcncel \u00f6rneklerinden biridir. H\u00fcr\u2019\u00fcn g\u00f6r\u00fc\u015fleri elbette ele\u015ftirilebilir; bu, demokratik tart\u0131\u015fman\u0131n do\u011fal par\u00e7as\u0131d\u0131r. Ancak ele\u015ftirinin h\u0131zla ki\u015fisel sald\u0131r\u0131ya ve toplu hedef g\u00f6stermeye d\u00f6n\u00fc\u015fmesi, meselenin fikir tart\u0131\u015fmas\u0131 olmaktan \u00e7\u0131kt\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6stermektedir. Bu durum yaln\u0131zca ele\u015ftirilen ki\u015fiye de\u011fil, ele\u015ftiren \u00e7evrelerin savunduklar\u0131 demokratik de\u011ferlerin inand\u0131r\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131na da zarar vermektedir.<\/p>\n\n\n\n<p>\u00d6te yandan ele\u015ftiri yapanlar\u0131n kendi siyasal ge\u00e7mi\u015fleriyle kurduklar\u0131 ili\u015fki de tart\u0131\u015fman\u0131n \u00f6nemli bir boyutudur. Herkesin siyasal haf\u0131zas\u0131 vard\u0131r ve bu haf\u0131za gerekti\u011finde hat\u0131rlat\u0131labilir. Ancak ge\u00e7mi\u015fi hat\u0131rlatma, ki\u015fisel hesapla\u015fma ve itibars\u0131zla\u015ft\u0131rma arac\u0131na d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fc\u011f\u00fcnde ele\u015ftirinin ahlaki zemini zedelenir. Bu nedenle tart\u0131\u015fmalarda daha m\u00fctevaz\u0131, daha diyaloga a\u00e7\u0131k ve kendi hatalar\u0131yla y\u00fczle\u015febilen bir dilin h\u00e2kim olmas\u0131 gerekmektedir.<\/p>\n\n\n\n<p>Sonu\u00e7 olarak, ele\u015ftiri-\u00f6zele\u015ftiri mekanizmas\u0131 olmadan hi\u00e7bir siyasal gelenek kendini yenileyemez. Ele\u015ftirinin bast\u0131r\u0131ld\u0131\u011f\u0131 ya da lin\u00e7le kar\u015f\u0131land\u0131\u011f\u0131 bir ortamda do\u011frular \u00e7o\u011falmaz, yaln\u0131zca korku b\u00fcy\u00fcr. Bug\u00fcn ihtiya\u00e7 duyulan \u015fey daha sert de\u011fil, daha nitelikli tart\u0131\u015fmalard\u0131r; daha y\u00fcksek sesle konu\u015fmak de\u011fil, daha g\u00fc\u00e7l\u00fc arg\u00fcmanlar \u00fcretmektir. Ele\u015ftiri ancak sayg\u0131 s\u0131n\u0131rlar\u0131 i\u00e7inde kald\u0131\u011f\u0131nda yol a\u00e7ar; aksi h\u00e2lde hepimizi ayn\u0131 \u00e7\u0131kmaza s\u00fcr\u00fckler.<\/p>\n\n\n\n<p>Derya \u00d6zcan<\/p>\n\n\n\n<p>10 \u015eubat 2026<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Son d\u00f6nemlerde K\u00fcrt hareketinin yeni y\u00f6nelimi kar\u015f\u0131s\u0131nda&#46;&#46;&#46;<\/p>\n","protected":false},"author":13,"featured_media":8804,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[63,7,29],"tags":[],"manset":[],"class_list":["post-8802","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-derya-ozcan","category-makaleler","category-manset"],"amp_enabled":true,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/kolektifmucadele1.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/8802","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/kolektifmucadele1.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/kolektifmucadele1.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kolektifmucadele1.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/13"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kolektifmucadele1.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=8802"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/kolektifmucadele1.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/8802\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":8805,"href":"https:\/\/kolektifmucadele1.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/8802\/revisions\/8805"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kolektifmucadele1.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/8804"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/kolektifmucadele1.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=8802"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/kolektifmucadele1.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=8802"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/kolektifmucadele1.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=8802"},{"taxonomy":"manset","embeddable":true,"href":"https:\/\/kolektifmucadele1.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/manset?post=8802"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}