{"id":9836,"date":"2026-06-19T23:04:54","date_gmt":"2026-06-19T20:04:54","guid":{"rendered":"https:\/\/kolektifmucadele1.org\/?p=9836"},"modified":"2026-06-19T23:04:54","modified_gmt":"2026-06-19T20:04:54","slug":"17lerin-ardinda-ahmet-ozturk","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/kolektifmucadele1.org\/index.php\/2026\/06\/19\/17lerin-ardinda-ahmet-ozturk\/","title":{"rendered":"17\u2019lerin ard\u0131nda- Ahmet \u00d6zt\u00fcrk"},"content":{"rendered":"\n<p>Devrimci m\u00fccadele tarihinin baz\u0131 sayfalar\u0131 vard\u0131r ki, \u00fczerinden y\u0131llar, hatta on y\u0131llar ge\u00e7se bile kapanmaz. O sayfalar yaln\u0131zca bir d\u00f6nemin de\u011fil, ayn\u0131 zamanda bir ku\u015fa\u011f\u0131n umutlar\u0131n\u0131, fedak\u00e2rl\u0131klar\u0131n\u0131, cesaretlerini ve trajedilerini ta\u015f\u0131r. 17\u2019lerin hik\u00e2yesi de b\u00f6yledir. Aradan ge\u00e7en zamana ra\u011fmen ac\u0131s\u0131 h\u00e2l\u00e2 tazeli\u011fini koruyan, sorular\u0131 h\u00e2l\u00e2 tam anlam\u0131yla cevaplanmam\u0131\u015f, vicdanlarda h\u00e2l\u00e2 a\u011f\u0131r bir y\u00fck olarak duran bir olayd\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p>Her \u015feyden \u00f6nce, 17\u2019ler s\u0131radan insanlar de\u011fildi. Onlar, hayatlar\u0131n\u0131 belirli ideallere adam\u0131\u015f, inand\u0131klar\u0131 dava u\u011fruna \u00f6l\u00fcm\u00fc g\u00f6ze alm\u0131\u015f, geri ad\u0131m atmay\u0131 ki\u015fisel bir tercih olmaktan \u00e7\u0131kar\u0131p tarihsel bir sorumluluk olarak g\u00f6ren bir ku\u015fa\u011f\u0131n par\u00e7as\u0131yd\u0131lar. Devrimci hareketin en zorlu d\u00f6nemlerinde m\u00fccadele etmi\u015f, bask\u0131, i\u015fkence, cezaevi ve \u00f6l\u00fcm tehdidi alt\u0131nda ya\u015fam\u0131\u015f insanlard\u0131. Bu nedenle onlar\u0131n ya\u015famlar\u0131 kadar \u00f6l\u00fcmleri de s\u0131radan bir olay olarak de\u011ferlendirilemez.<\/p>\n\n\n\n<p>Ancak tam da burada, 17\u2019lerin \u00f6l\u00fcm\u00fcn\u00fc di\u011fer bir\u00e7ok devrimci kay\u0131ptan ay\u0131ran trajik bir \u00f6zellik ortaya \u00e7\u0131kmaktad\u0131r. Devrimci hareket tarihinde bir\u00e7ok kay\u0131p ya\u015fanm\u0131\u015ft\u0131r. Kimi da\u011f ba\u015f\u0131nda bir \u00e7at\u0131\u015fmada, kimi bir ku\u015fatma s\u0131ras\u0131nda, kimi de i\u015fkencehanelerde direnerek ya\u015fam\u0131n\u0131 yitirmi\u015ftir. Bu \u00f6l\u00fcmler ne kadar a\u011f\u0131r olursa olsun, geride kalanlar a\u00e7\u0131s\u0131ndan bir teselli de ta\u015f\u0131r. \u00c7\u00fcnk\u00fc m\u00fccadele i\u00e7inde, direnerek ve sava\u015farak ger\u00e7ekle\u015fmi\u015ftir. Ac\u0131 b\u00fcy\u00fckt\u00fcr ama o ac\u0131n\u0131n i\u00e7inde bir onur, bir direni\u015f ve bir hesapla\u015fma duygusu da vard\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p>17\u2019lerin \u00f6l\u00fcm\u00fc ise b\u00f6yle de\u011fildir.<\/p>\n\n\n\n<p>\u0130\u015fte ac\u0131y\u0131 katlayan temel unsur da budur.<\/p>\n\n\n\n<p>\u00c7\u00fcnk\u00fc burada insan\u0131n kar\u015f\u0131s\u0131na \u00e7\u0131kan \u015fey yaln\u0131zca \u00f6l\u00fcm de\u011fildir; \u00f6nlenebilir oldu\u011fu d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclen bir \u00f6l\u00fcm, engellenebilece\u011fi h\u00e2lde engellenememi\u015f bir felaket ve bunun yaratt\u0131\u011f\u0131 b\u00fcy\u00fck sorumluluk duygusudur. \u0130nsanlar \u00e7o\u011fu zaman kay\u0131plar\u0131n\u0131 kabullenebilirler. Fakat \u00f6nlenebilecek bir kayb\u0131n ya\u015fanm\u0131\u015f olmas\u0131, ac\u0131n\u0131n yan\u0131nda \u00f6fke ve sorgulamay\u0131 da beraberinde getirir.<\/p>\n\n\n\n<p>Bu nedenle 17\u2019lerin ard\u0131ndan y\u0131llard\u0131r tekrar edilen temel soru \u015fudur: Bu insanlar neden ve nas\u0131l bu ko\u015fullarda \u00f6l\u00fcme s\u00fcr\u00fcklendi?<\/p>\n\n\n\n<p>Bu soru yaln\u0131zca tarihsel bir merak\u0131n \u00fcr\u00fcn\u00fc de\u011fildir. Ayn\u0131 zamanda politik ve ahlaki bir sorumlulu\u011fun ifadesidir.<\/p>\n\n\n\n<p>\u00c7\u00fcnk\u00fc ortada basit bir operasyon ba\u015far\u0131s\u0131zl\u0131\u011f\u0131 ya da s\u0131radan bir g\u00fcvenlik zaaf\u0131 de\u011fil, bir \u00f6rg\u00fct\u00fcn en \u00f6nemli kadrolar\u0131n\u0131n toplu bi\u00e7imde d\u00fc\u015fman\u0131n eline ge\u00e7mesini m\u00fcmk\u00fcn k\u0131lan son derece a\u011f\u0131r bir tablo bulunmaktad\u0131r. Olay\u0131n ayr\u0131nt\u0131lar\u0131 ne \u015fekilde yorumlan\u0131rsa yorumlans\u0131n, sonu\u00e7 de\u011fi\u015fmemektedir: Devrimci hareket a\u00e7\u0131s\u0131ndan son derece kritik bir kadro birikimi, gerekli tedbirlerin al\u0131nmamas\u0131, yanl\u0131\u015f de\u011ferlendirmeler, ihmaller ya da ba\u015fka nedenlerle korunamam\u0131\u015f ve b\u00fcy\u00fck bir kay\u0131p ya\u015fanm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p>Tam da bu noktada ele\u015ftiri meselesi \u00f6nem kazanmaktad\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p>Devrimci hareketler tarih boyunca yaln\u0131zca cesaretleriyle de\u011fil, ayn\u0131 zamanda kendilerini sorgulama ve hatalar\u0131yla y\u00fczle\u015fme kapasiteleriyle de de\u011ferlendirilmi\u015flerdir. Marksist gelenekte ele\u015ftiri ve \u00f6zele\u015ftiri yaln\u0131zca bir y\u00f6ntem de\u011fil, ayn\u0131 zamanda \u00f6rg\u00fctsel geli\u015fimin temel ara\u00e7lar\u0131ndan biri olarak g\u00f6r\u00fclm\u00fc\u015ft\u00fcr. \u00c7\u00fcnk\u00fc hata ka\u00e7\u0131n\u0131lmaz olabilir; ancak hatan\u0131n \u00fczerini \u00f6rtmek, onu a\u00e7\u0131klamamak veya sonu\u00e7lar\u0131yla y\u00fczle\u015fmemek \u00e7ok daha a\u011f\u0131r sonu\u00e7lar do\u011furur.<\/p>\n\n\n\n<p>17\u2019ler konusunda y\u0131llard\u0131r hissedilen rahats\u0131zl\u0131\u011f\u0131n temelinde de bu bulunmaktad\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p>Geni\u015f kamuoyu, devrimci \u00e7evreler ve o d\u00f6nemi ya\u015fam\u0131\u015f bir\u00e7ok insan \u015fu sorular\u0131n a\u00e7\u0131k ve tatmin edici cevaplar\u0131n\u0131 duymak istemektedir:<\/p>\n\n\n\n<p>Bu a\u011f\u0131r sonu\u00e7lara yol a\u00e7an hatalar nelerdi?<\/p>\n\n\n\n<p>Bu hatalar\u0131 kimler yapt\u0131?<\/p>\n\n\n\n<p>Karar mekanizmalar\u0131nda bulunan ki\u015filer hangi sorumluluklar\u0131 ta\u015f\u0131yordu?<\/p>\n\n\n\n<p>Ya\u015fananlardan sonra hangi \u00f6zele\u015ftiriler verildi?<\/p>\n\n\n\n<p>\u00d6rg\u00fctsel d\u00fczeyde nas\u0131l bir muhasebe yap\u0131ld\u0131?<\/p>\n\n\n\n<p>Ve en \u00f6nemlisi, benzer olaylar\u0131n tekrar ya\u015fanmamas\u0131 i\u00e7in hangi dersler \u00e7\u0131kar\u0131ld\u0131?<\/p>\n\n\n\n<p>Bu sorular\u0131n cevaps\u0131z b\u0131rak\u0131lmas\u0131, zamanla olay\u0131n etraf\u0131nda bir sis perdesi olu\u015fmas\u0131na neden olmaktad\u0131r. B\u00f6yle bir durumda insanlar yaln\u0131zca kayb\u0131n kendisini de\u011fil, kayb\u0131n nedenlerine ili\u015fkin belirsizli\u011fi de ta\u015f\u0131mak zorunda kalmaktad\u0131rlar.<\/p>\n\n\n\n<p>Oysa devrimci m\u00fccadelede \u015fehitleri sahiplenmek yaln\u0131zca onlar\u0131 anmakla s\u0131n\u0131rl\u0131 de\u011fildir. Ger\u00e7ek sahiplenme, onlar\u0131n neden kaybedildi\u011fini a\u00e7\u0131klamak ve ayn\u0131 hatalar\u0131n yeniden ya\u015fanmas\u0131n\u0131 engellemek i\u00e7in gerekli sonu\u00e7lar\u0131 \u00e7\u0131karmakt\u0131r. E\u011fer bir kay\u0131p yaln\u0131zca anma t\u00f6renlerinin, sloganlar\u0131n ve duygusal konu\u015fmalar\u0131n konusu h\u00e2line gelir; fakat o kayba yol a\u00e7an nedenler a\u00e7\u0131kl\u0131\u011fa kavu\u015fturulmazsa, ortaya eksik bir sahiplenme \u00e7\u0131kar.<\/p>\n\n\n\n<p>\u00c7\u00fcnk\u00fc devrimci hareket a\u00e7\u0131s\u0131ndan esas olan yaln\u0131zca fedak\u00e2rl\u0131\u011f\u0131 y\u00fcceltmek de\u011fil, ayn\u0131 zamanda fedak\u00e2rl\u0131\u011f\u0131n bo\u015fa gitmemesini sa\u011flamakt\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p>17\u2019lerin ard\u0131ndan geriye yaln\u0131zca ac\u0131 de\u011fil, ayn\u0131 zamanda a\u011f\u0131r bir tarihsel sorumluluk da kalm\u0131\u015ft\u0131r. O sorumluluk, ya\u015fananlar\u0131 romantikle\u015ftirmeden de\u011ferlendirmeyi gerektirir. \u00c7\u00fcnk\u00fc devrimci m\u00fccadele tarihi yaln\u0131zca kahramanl\u0131klar\u0131n de\u011fil, hatalar\u0131n da tarihidir. Kahramanl\u0131klar ilham verir; ancak hatalardan \u00e7\u0131kar\u0131lan dersler gelece\u011fi kurar.<\/p>\n\n\n\n<p>Bug\u00fcn 17\u2019leri anarken yap\u0131lmas\u0131 gereken \u015fey, onlar\u0131 kusursuzla\u015ft\u0131rmak ya da yaln\u0131zca duygusal bir anma nesnesine d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcrmek de\u011fildir. As\u0131l g\u00f6rev, onlar\u0131n m\u00fccadele azmini, adanm\u0131\u015fl\u0131klar\u0131n\u0131 ve inan\u00e7lar\u0131n\u0131 sayg\u0131yla selamlarken, \u00f6l\u00fcmlerine yol a\u00e7an s\u00fcre\u00e7leri de ayn\u0131 cesaretle sorgulayabilmektir.<\/p>\n\n\n\n<p>\u00c7\u00fcnk\u00fc hakikatle y\u00fczle\u015fmek, unutmak de\u011fil sahiplenmektir.<\/p>\n\n\n\n<p>Ve bazen bir kayb\u0131n an\u0131s\u0131na g\u00f6sterilebilecek en b\u00fcy\u00fck sayg\u0131, o kayb\u0131n neden ya\u015fand\u0131\u011f\u0131n\u0131 b\u00fct\u00fcn \u00e7\u0131plakl\u0131\u011f\u0131yla ortaya koyabilme cesaretidir. Ancak o zaman 17\u2019lerin hat\u0131ras\u0131, yaln\u0131zca ge\u00e7mi\u015fin ac\u0131l\u0131 bir an\u0131s\u0131 olmaktan \u00e7\u0131kar; gelece\u011fe \u0131\u015f\u0131k tutan tarihsel bir ders h\u00e2line gelir.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Devrimci m\u00fccadele tarihinin baz\u0131 sayfalar\u0131 vard\u0131r ki,&#46;&#46;&#46;<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":9837,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[7,29],"tags":[],"manset":[],"class_list":["post-9836","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-makaleler","category-manset"],"amp_enabled":true,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/kolektifmucadele1.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/9836","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/kolektifmucadele1.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/kolektifmucadele1.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kolektifmucadele1.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kolektifmucadele1.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=9836"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/kolektifmucadele1.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/9836\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":9838,"href":"https:\/\/kolektifmucadele1.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/9836\/revisions\/9838"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kolektifmucadele1.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/9837"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/kolektifmucadele1.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=9836"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/kolektifmucadele1.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=9836"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/kolektifmucadele1.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=9836"},{"taxonomy":"manset","embeddable":true,"href":"https:\/\/kolektifmucadele1.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/manset?post=9836"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}