{"id":9866,"date":"2026-06-22T17:11:51","date_gmt":"2026-06-22T14:11:51","guid":{"rendered":"https:\/\/kolektifmucadele1.org\/?p=9866"},"modified":"2026-06-22T17:11:51","modified_gmt":"2026-06-22T14:11:51","slug":"bolivyada-ohal-ilanina-karsi-isyancilardan-birlik-ve-direnis-cagrisi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/kolektifmucadele1.org\/index.php\/2026\/06\/22\/bolivyada-ohal-ilanina-karsi-isyancilardan-birlik-ve-direnis-cagrisi\/","title":{"rendered":"Bolivya&#8217;da OHAL ilan\u0131na kar\u015f\u0131 isyanc\u0131lardan birlik ve direni\u015f \u00e7a\u011fr\u0131s\u0131"},"content":{"rendered":"\n<p>Bolivya&#8217;da ABD destekli Rodrigo Paz h\u00fck\u00fcmeti, may\u0131s ba\u015f\u0131ndan beri s\u00fcren isyana kar\u015f\u0131 90 g\u00fcnl\u00fck ola\u011fan\u00fcst\u00fc h\u00e2l ilan etti. \u0130lan edilen OHAL&#8217;le ikinci ay\u0131na dayanan isyana kar\u015f\u0131 ordunun m\u00fcdahil olmas\u0131n\u0131n \u00f6n\u00fc a\u00e7\u0131lacak.<\/p>\n\n\n\n<p>Kararnamenin ard\u0131ndan askerin de m\u00fcdahil oldu\u011fu operasyonlarla \u00fclkenin bat\u0131s\u0131 ile do\u011fusu aras\u0131ndaki ana yollardaki barikatlar\u0131n kald\u0131r\u0131lmas\u0131na y\u00f6nelik operasyon ba\u015flat\u0131ld\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p>\u0130syanc\u0131lar &#8220;m\u00fccadeleye devam&#8221; dedi<\/p>\n\n\n\n<p>Cochabamba Tropik B\u00f6lgesi\u2019ndeki 6 federasyon, Bolivya K\u00f6yl\u00fc \u0130\u015f\u00e7ileri Birle\u015fik Sendikal Konfederasyonu (CSUTCB), T\u00fapac Katari Hareketi ve Bartolina Sisa Kad\u0131n \u00d6rg\u00fct\u00fc yapt\u0131klar\u0131 a\u00e7\u0131klamada \u201cM\u00fccadele devam ediyor\u201d dedi.<\/p>\n\n\n\n<p>\u0130syanc\u0131 \u00f6rg\u00fctler OHAL ilan\u0131n\u0131n ard\u0131ndan yapt\u0131klar\u0131 toplant\u0131n\u0131n ard\u0131ndan OHAL&#8217;e direnme ve Cochabamba&#8217;da barikatlar\u0131n yayg\u0131nla\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131 konusunda mutabakata var\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 ilan etti.<\/p>\n\n\n\n<p>\u0130syanc\u0131lar ayn\u0131 zamanda Bolivya \u0130\u015f\u00e7i Merkezi&#8217;nin (COB) sa\u011fc\u0131 h\u00fck\u00fcmet ile imzalad\u0131\u011f\u0131 anla\u015fmay\u0131 da isyana ihanet olarak de\u011ferlendirdi.<\/p>\n\n\n\n<p>COB&#8217;un anla\u015fmas\u0131<\/p>\n\n\n\n<p>\u0130syan\u0131n 51. g\u00fcn\u00fcnde 19 Haziran&#8217;da COB Genel Sekreteri Mario Argollo, Paz h\u00fck\u00fcmetiyle barikatlar\u0131n kald\u0131r\u0131lmas\u0131na y\u00f6nelik anla\u015fma imzalad\u0131. Anla\u015fman\u0131n ard\u0131ndan El Alto&#8217;da baz\u0131 barikatlar kald\u0131r\u0131lsa da hen\u00fcz fiyatlarda d\u00fc\u015fme ya\u015fanmad\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p>COB El Alto b\u00f6lgesinde daha etkin olsa da Cochabamba b\u00f6lgesindeki isyanc\u0131lar aras\u0131ndaki etkisi daha zay\u0131f ve bu anla\u015fma oradaki \u00f6rg\u00fctler taraf\u0131ndan ihanet olarak nitelendirildi. Cochabamba b\u00f6lgesindeki isyanc\u0131lar g\u00f6zalt\u0131na al\u0131nan ve tutuklanan isyanc\u0131lar\u0131n serbest b\u0131rak\u0131lmas\u0131, yerlilere y\u00f6nelik \u015fiddetin sonland\u0131r\u0131lmas\u0131 ve Paz h\u00fck\u00fcmetinin derhal istifas\u0131n\u0131 talep ediyor.<\/p>\n\n\n\n<p>Ne olmu\u015ftu?<\/p>\n\n\n\n<p>Sa\u011fc\u0131 Devlet Ba\u015fkan\u0131 Rodrigo Paz\u2019\u0131n neoliberal politikalar\u0131 Bolivyal\u0131lar\u0131 isyan ettirdi. Kemer s\u0131kma politikalar\u0131 ve akaryak\u0131t krizine kar\u015f\u0131 Bolivyal\u0131lar yol kesme eylemleri yapt\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p>Bolivya Karayollar\u0131 \u0130daresi\u2019nin 31 May\u0131s\u2019taki raporuna g\u00f6re, alt\u0131 b\u00f6lgedeki yollarda 89 aktif barikat noktas\u0131 bulunuyordu. En \u00e7ok etkilenen b\u00f6lgeler, ana otoyollar\u0131n h\u00e2l\u00e2 kesik kald\u0131\u011f\u0131 ve ula\u015f\u0131m\u0131n ciddi \u015fekilde aksad\u0131\u011f\u0131 La Paz, Cochabamba, Chuquisaca, Oruro, Potos\u00ed ve Santa Cruz\u2019dur. La Paz, protesto hareketinin merkezi ve en a\u011f\u0131r etkilenen b\u00f6lge olarak \u00f6ne \u00e7\u0131kt\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p>Karayollar\u0131 \u0130daresi\u2019nin bildirdi\u011fine g\u00f6re, Bat\u0131 Bolivya\u2019y\u0131, vadileri ve do\u011fu ovalar\u0131n\u0131n bir k\u0131sm\u0131n\u0131 birbirine ba\u011flayan ana karayollar\u0131 h\u00e2l\u00e2 tamamen kesik durumda. Beni, Pando ve Tarija\u2019da baz\u0131 g\u00fczerg\u00e2hlarda ara\u00e7 k\u0131s\u0131tlamalar\u0131, zorunlu sapmalar ve enkaz temizleme \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131 da dahil olmak \u00fczere, ula\u015f\u0131m sadece k\u0131smen sa\u011flanabiliyor.<\/p>\n\n\n\n<p>Yol kesme eylemlerinin yan\u0131 s\u0131ra i\u015f\u00e7ilerin grevleri de hayat\u0131 durduran bir di\u011fer fakt\u00f6r oldu. La Paz ve El Alto, s\u00fcresiz \u015fehir i\u00e7i ula\u015f\u0131m grevi ve benzin istasyonlar\u0131ndaki ciddi yak\u0131t s\u0131k\u0131nt\u0131s\u0131 nedeniyle ya\u015fam neredeyse tamamen fel\u00e7 olmu\u015f durumda. Ula\u015f\u0131m sendikalar\u0131, h\u00fck\u00fcmetle yap\u0131lan \u00f6nceki anla\u015fmalara uyulmad\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in grevi s\u00fcrd\u00fcrd\u00fcklerini belirtiyor. Ba\u015fl\u0131ca talepleri aras\u0131nda, ithal benzinin kalitesiz oldu\u011fu iddias\u0131yla filo motorlar\u0131nda meydana gelen mekanik hasar i\u00e7in ekonomik tazminat ve devlet \u00fcniversitesiyle koordineli olarak haftalar \u00f6nce vaat edilen teknik raporlar\u0131n derhal yay\u0131nlanmas\u0131 yer al\u0131yor.<\/p>\n\n\n\n<p>Akaryak\u0131t s\u00fcbvansiyon d\u00fczenlemesina kar\u015f\u0131 ba\u015flayan isyan, h\u0131zla siyasal talepleri de \u00fcretti. Devlet Ba\u015fkan\u0131 Rodrigo Paz\u2019\u0131n istifas\u0131 isyan\u0131n temel talebi haline geldi. Devlet Ba\u015fkan\u0131 Rodrigo Paz\u2019\u0131n istifas\u0131n\u0131n istendi\u011fi isyan s\u00fcrecinde \u015fu ana kadar \u00c7al\u0131\u015fma Bakan\u0131 Edgar Morales, Savunma Bakan\u0131 Marcelo Salinas ve E\u011fitim Bakan\u0131 Beatriz Garcia istifa etti.<\/p>\n\n\n\n<p>ABD\u2019den sa\u011fc\u0131 h\u00fck\u00fcmete destek<\/p>\n\n\n\n<p>ABD ise sa\u011fc\u0131 Rodrigo Paz h\u00fck\u00fcmetine a\u00e7\u0131k destek veriyor. ABD Savunma Bakan\u0131 Pete Hegseth, sosyal medya platformu X\u2019te \u201cBolivya, b\u00f6lgedeki uyu\u015fturucu ter\u00f6ristlerinin hakimiyetindeki eski stat\u00fckonun geri d\u00f6nmesine izin vermemelidir\u201d diye yazd\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p>\u201cAmerika Kalkan\u0131\u201d adl\u0131 b\u00f6lgesel ittifak da, Bolivya h\u00fck\u00fcmetini devirmeye y\u00f6nelik devam eden giri\u015fimler olarak nitelendirdi\u011fi olaylar\u0131 k\u0131nayarak, mevcut kriz konusunda Washington\u2019un tutumuna uyumlu bir tav\u0131r sergiledi.<\/p>\n\n\n\n<p>Paz ise eski Devlet Ba\u015fkan\u0131 Evo Morales\u2019i destekleyen isyanc\u0131lar\u0131 tehdit ederek Morales\u2019e g\u00fcvenmemelerini s\u00f6yledi. Morales\u2019in \u201cnarkoter\u00f6r\u201d ba\u011flant\u0131lar\u0131 oldu\u011funu iddia eden Paz, \u201cHalk\u0131, adli sorunlar\u0131ndan kendini korumak i\u00e7in bir merdiven olarak kullan\u0131yor\u201d dedi. Morales ise bu su\u00e7lamalar\u0131 reddederek \u201c\u015eimdi yine \u2018narkoter\u00f6rizm\u2019 s\u00f6ylemine ba\u015fvurarak toplumsal protestolar\u0131 damgalamaya ve demokrasi, egemenlik ve do\u011fal kaynaklar\u0131m\u0131z\u0131 savunanlar\u0131n me\u015fru taleplerini itibars\u0131zla\u015ft\u0131rmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131yorlar\u201d diyerek yan\u0131t verdi.<\/p>\n\n\n\n<p>Jeopolitik k\u0131r\u0131lganl\u0131k<\/p>\n\n\n\n<p>Bolivya\u2019daki yol kesme eylemlerinin yaratt\u0131\u011f\u0131 kesintinin etkileri sadece \u00fclke i\u00e7iyle s\u0131n\u0131rl\u0131 de\u011fil. Tedarik a\u011flar\u0131nda ya\u015fanan aksama, \u00fclke i\u00e7indeki krizi derinle\u015ftirdi\u011fi gibi b\u00f6lgesel ticaret koridorlar\u0131n\u0131 ve And Da\u011flar\u0131 ile G\u00fcney Koni rotalar\u0131 \u00fczerindeki tedarik zincirini etkiledi\u011fi i\u00e7in Bolivya\u2019n\u0131n \u00f6tesinde de \u00f6nem arz etmektedir.<\/p>\n\n\n\n<p>Kom\u015fu devletler ve s\u0131n\u0131r \u00f6tesi ticaret, nakliye gecikmeleri, fiyat bask\u0131lar\u0131 ve g\u00f6\u00e7 bas\u0131nc\u0131yla krizin etkilerinin katmerlenece\u011fi ifade ediliyor.<\/p>\n\n\n\n<p>15 Haziran&#8217;da Bolivya Cumhurba\u015fkan\u0131 Rodrigo Paz, Silahl\u0131 Kuvvetlerin toplumsal protestolar\u0131n kontrol\u00fcne do\u011frudan m\u00fcdahil olmas\u0131n\u0131 sa\u011flamak amac\u0131yla Ola\u011fan\u00fcst\u00fc Hal D\u00fczenleme Yasas\u0131\u2019n\u0131 y\u00fcr\u00fcrl\u00fc\u011fe koydu.<\/p>\n\n\n\n<p>Kaynak: teleSUR English\/ sendika.org<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Bolivya&#8217;da ABD destekli Rodrigo Paz h\u00fck\u00fcmeti, may\u0131s&#46;&#46;&#46;<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":9867,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[11,5,29],"tags":[],"manset":[],"class_list":["post-9866","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-dunya","category-etkinlikler","category-manset"],"amp_enabled":true,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/kolektifmucadele1.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/9866","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/kolektifmucadele1.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/kolektifmucadele1.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kolektifmucadele1.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kolektifmucadele1.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=9866"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/kolektifmucadele1.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/9866\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":9868,"href":"https:\/\/kolektifmucadele1.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/9866\/revisions\/9868"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kolektifmucadele1.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/9867"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/kolektifmucadele1.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=9866"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/kolektifmucadele1.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=9866"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/kolektifmucadele1.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=9866"},{"taxonomy":"manset","embeddable":true,"href":"https:\/\/kolektifmucadele1.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/manset?post=9866"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}